در پرتو وحى - موسوى اردبيلى، سيد عبدالكريم - الصفحة ٢٨٨ - چگونگى تعليم قرآن

آيه سه‌

خَلَقَ الْإِنسَانَ‌

خداوند انسان را خلق كرد. نعمت دوم، خلق انسان است. انسان در ميان موجودات، برترين و پر اسرارترين موجود است و مقام او از مقام ملائك نيز برتر است. وجود انسان دومين نعمتى است كه خداوند ذكر ميكند. خلقت انسان با اين عظمت و پيچيدگى كار آسانى نيست. در ايران وقتى يك گوسفند را شبيهسازى مى‌كنند جشن ميگيرند كه توانسته‌اند چنين كار با عظمتى انجام دهند. خداوند انسان با اين عظمت را خلق كرده است؛ آن هم از يك قطره آب گنديده.

اما اين انسان هنوز ناشناخته است. خداوند وقتى انسان را آفريد فرمود: فَتَبَارَكَ اللَّهُ أَحْسَنُ الْخَالِقِينَ‌[١]؛ يعنى به خودش تبريك گفت. اين بدين معنا است كه هيچ كدام از مخلوقات به پاى آدم نميرسند. در طول تاريخ همه دانشمندان و متفكران سعى كرده‌اند به ابعاد وجودى و اسرار نهانى انسان پى ببرند و هنوز هم انسان را با عنوان ناشناخته توصيف مى‌كنند. ميگويند: «انسان موجود ناشناخته». انسان‌هايى كه بسيارى از اسرار درياها و كهكشانها و حركات شمس و قمر و غيره را فهميدهاند، ولى نتوانسته‌اند سر از كار انسان درآورند. آنچه درباره انسان فهميده‌اند در مقايسه با آنچه نفهميده‌اند مثل قطره است به دريا.

در هندوستان شخصى به نام ساى بابا زندگى ميكند. اين شخص آدم عجيبى است و از همه نقاط جهان براى ديدن او به هندوستان سفر مى‌كنند. آنطور كه نقل مى‌كنند او كارهاى عجيب انجام ميدهد: ذهن‌

[١]. سوره مؤمنون، آيه ١٤.