الکلام الغنی؛ شرح فارسی بر باب اول مغنی - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ١٠١ - معانى«اما»
متعدى، معلوم، منصوب به « ان » ضمير فاعلى در آن مستتر است باستتار وجوبى.
واو: عاطفه.
امّا: از حروف عاطفه بمعناى تخيير.
ان: ناصبه.
نكون: فعل مضارع، صيغه متكلم مع الغير، ثلاثى مجرد، از باب نصر، ينصر، از افعال ناقصه، ضمير مستتر در آن اسمش مىباشد.
اوّل: اسم تفضيل، خبر براى « نكون » ، منصوب، مضاف.
من: اسم موصول، محلّا مجرور تا مضافاليه براى « اوّل » باشد.
القى: فعل ماضى، مفرد، مذكر، غائب، ثلاثى مزيد، باب افعال، متعدّى، معلوم، صله و عائد براى « من » مبنى و ضمير فاعلى در آن مستتر است باستتار جايزى.
قوله: امّا شاكرا و امّا كفورا: آيه (٣) از سوره انسان.
تجزيه و تركيب
امّا: حرف غير عامل براى تفصيل.
شاكرا: اسم فاعل، مفرد، مذكر، منصوب است بنابر حال بودن.
واو: عاطفه.
امّا: حرف عاطف براى تفصيل.
كفورا: صفت مشبهه، معطوف بر « شاكرا » .
قوله: على الحال المقدّرة: حال مقدّره حالى است كه زمانش استقبال باشد.
قوله: و ان امرأة خافت: آيه (١٢٨) از سوره نساء.