الکلام الغنی؛ شرح فارسی بر باب اول مغنی - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٦٨ - شرح وجود معناى تفصيل در«اما»

تأويله الّا اللّه» وقف شود.

و اين همان معنائى است كه در آيه سابق از سوره بقره بآن اشاره شد.

پس از آن مى‌گويد:

و گاهى براى غير تفصيل مى‌آيد يعنى اصلا اشاره‌اى در آن به تفصيل نمى‌باشد مانند:

امّا زيد فمنطلق.

كه در اينكلام صرفا معناى شرط بوده نه تفصيل.

شرح‌

قوله: كما تقدّم فى آية البقرة: مقصود فامّا الذين آمنوا فيعلمون انّه الحقّ من ربهم‌ الخ مى‌باشد.

قوله: و من ذلك: يعنى و از قسم امّا تفصيليه مى‌باشد.

قوله: امّا السّفينة فكانت لمساكين: آيه (٧٩) از سوره كهف.

تجزيه و تركيب‌

امّا: شرطيّه و تفصيليه.

السفينة: مبتداء.

فاء: جواب و جزاء.

كانت: فعل ناقص و ضمير مستتر در آن اسمش مى‌باشد، خبر و جواب.

لام: از حروف جارّه.

مساكين: مجرور به لام، متعلق به « كانت » .

قوله: يترك تكرارها: يعنى تكرار امّا.

قوله: يا ايها النّاس قد جائكم الخ: آيه (١٧٤ و ١٧٥) از سوره نساء.