الکلام الغنی؛ شرح فارسی بر باب اول مغنی - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٥٥ - (اما) بالفتح و التشديد

واو: عاطفه.

نيتهم: مضاف و مضاف‌اليه، معطوف به « نيّتنا » .

فريق: خبر.

قوله: و قد يدّعى فى ذلك: مشاراليه « ذلك » معناى سوّمى است كه مالقى ذكر كرده.

قوله: ما ترى الدهر قد اباد معدّا:

تجزيه و تركيب‌

[امّا و اقسام آن‌]

ما: در اصل « اما » بوده و همزه‌اش حذف شده.

ترى: فعل مضارع، مفرد، مذكر، مخاطب، متعدى به دو مفعول.

الدّهر: مفعول براى « ترى » .

قد: براى تحقيق.

اباد: فعل ماضى، مفرد، مذكر، غائب، ثلاثى مزيد، باب افعال متعدى، ضمير فاعلى در آن به « الدهر » راجع است.

معدّا: مفعول براى « اباد » و جمله « قد اباد معدّا» در موضع مفعول دوّم براى « ترى » .

واو: عاطفه.

اباد: معطوف به « اباد » اوّلى.

السّراة: مفعول براى « اباد » اوّلى.

من: حرف جرّ.

قحطان: مجرور به « من » ، متعلق باستقر، حال از « السّراة » .

متن:

(امّا) بالفتح و التشديد

و قد تبدل ميمها الأولى ياء، استثقالا للتعيف، كقول عمر بن أبي‌