الکلام الغنی؛ شرح فارسی بر باب اول مغنی - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ١٣٣ - گمان ابن مالك و رد آن

قد: بمعناى تحقيق.

قتلت: فعل ماضى، صيغه متكلم وحده، ثلاثى مجرّد، از باب نصر، ينصر، متعدى، معلوم، جواب براى « لولا » .

اولادى: مضاف و مضاف اليه، مفعول براى « قتلت » .

قوله: و قرائة: ابى السّمال: اين كلمه كنيه است براى يكى از قرّاء بصره بنام قعنب عدوى.

قوله: او كلّما عاهدوا عهدا نبذه فريق منهم: آيه (١٠٠) از سوره بقره.

تجزيه و تركيب‌

او: بنابر قرائت ابى السّمال حرف عاطف بمعناى « بل » .

كلّما: مضاف و مضاف‌اليه چه آنكه كلّ به « ما » زمانيه اضافه شده و از آن كسب ظرفيت كرده از اينرو بنصب خوانده ميشود.

عاهدوا: فعل ماضى، جمع، مذكر، غائب، ثلاثى مزيد، باب مفاعله، متعدّى، معلوم.

عهدا: مفعول براى « عاهدوا » .

نبذه: فعل و مفعول.

فريق: فاعل براى « نبذه » .

منهم: جار و مجرور، متعلّق باستقرّ، صفت براى « فريق » .

قوله: و ارسلناه الى مائة الف او يزيدون: آيه (١٤٧) از سوره صافّات.

تجزيه و تركيب‌

ارسلناه: فعل و فاعل و مفعول، فعل ماضى، صيغه متكلم مع الغير، از باب افعال،