مجموعه رسائل در شرح احاديثي از کافي - سلیمانی آشتیانی، مهدی؛ درایتی، محمد حسین - الصفحة ٦٢٢ - رساله حاضر

و تفسير و حديث و رجال و اصولِ عقايد و اصول فقه، سرآمد تمامى فضلاى روزگار [بود] و بر كلّيه علماى مشهورِ ما، تقدم داشت».

رساله حاضر

از برجسته‌ترين مظاهر خدمات علامه عالى مقام ملا محمّد باقر مجلسى به علوم حديث، شروح و حواشى آن بزرگوار بر غوامض احاديث است و چه بسا علو مقام و ژرفاى انديشه او از رشحات قلمِ مباركش در صفحات و سطور مرآة العقول و بيانات بحارالأنوار و همچنين رساله و كتاب‌هاى مختصر و در شرح مستقلِ برخى احاديث جلوه مى‌كند و هويدا مى‌گردد.

در ميان آثار ايشان رساله مختصرى است در شرح سه حديث كه عبارت‌اند از:

١. حديث «كم كان طول آدم عليه السلام حين هبط به الى الأرض ...»[١].

٢. حديث «... فحكينا ان محمداً رأى ربه فى صورة الشاب الموفّق ...»[٢].

٣. حديث «اسلم ابو طالب بحساب الجمل»[٣].

در پايان اين رساله فصل مختصرى تحت عنوان «فائدة جليلة» درباره علت لزوم ذكر صلوات بر پيامبر اكرم و آل طاهرينش عليهم السلام قبل از ادعيه آمده است.

الذريعة از اين اثر با عنوان «شرح حديث طول آدم و حواء» نام برده است‌[٤].

دو نسخه اساس تصحيح حاضر بوده است.

الف. رساله سوم از مجموعه شماره ١٦٩٠، موجود در كتابخانه ملى ملك كه در ١٢٦٧ ق كتابت شده است.

از پايان اين رساله فهميده مى‌شود علامه مجلسى اين احاديث را براى ميرزا محمّد جعفر حسينى شرح كرده است و يا به درخواست او نوشته است‌[٥].

[١]. الكافي، ج ٨، ص ٢٣٤، ح ٣٠٨.