فرهنگ عقايد و مذاهب اسلامى - سبحانی، علیرضا - الصفحة ٢٤٨ - ١ علم پيشين خدا به حوادث

(إنّ اللهَ لا يَخْفى عَلَيْهِ شَىْءٌ فِى الأَرْضِ وَلا فِى السَّماءِ).[١]

«هرگز براى خدا چيزى در زمين و آسمان پنهان و پوشيده نمى ماند».

بنابراين هر حادثه اى كه پيش بينى نشده، رخ بدهد، از نظر انسانها «بدا» است، ولى از نظر خدا بدا نيست، زيرا خفايى در كار نبوده تا ظهور دوم رخ دهد. در آيه ديگر مى فرمايد:

(وَما يَخْفى عَلَى اللهِ مِنْ شَىْء فِى الأَرْضِ وَلا فِى السَّماءِ).[٢]

«چيزى بر خدا در زمين و آسمان پنهان نمى ماند».

خدا از ضمير همه انسانها آگاه است. خواه آنچه را كه در دل دارند، آشكار سازند، يا پنهان كنند، چنان كه مى فرمايد:

(إنْ تُبْدُوا شَيْئاً أَوْ تُخْفُوهُ فَإنَّ اللهَ كانَ بِكُلِّ شَىْء عَلِيماً).[٣]

«هرگاه چيزى را آشكار سازيد يا پنهان كنيد، خداوند بر همه چيز عالم و آگاه است».

خفا و پنهانى براى موجودى رخ مى دهد كه محدود و متناهى باشد، ولى خداى نامتناهى و محيط، با خفا و پنهانى سر و كارى ندارد، و به ديگر سخن تمام پديده ها به سان معنى حرفى كه قائم به معنى اسمى است، به وجود حق تعالى قائم و وابسته اند كه اگر يك لحظه رابطه وجود امكانى با سرچشمه خود قطع شود آنگاه عدم، همه جا را فرا مى گيرد. هرگاه موقعيت جهان امكانى چنين است، ديگر «فنا» در مورد آن متصور نيست.