در سرزمين تبوک(تفسير سوره توبه) - سبحانى، شیخ جعفر - الصفحة ٤٠ - نكات آيات

٢.مقصود از جمله (الَّذِينَ عَاهَدْتُمْ مِنَ الْمُشْرِكينَ) كيست؟پاسخ به اين سؤال كمى آشنايى با تاريخ اسلام را مى طلبد و اين كه در آيات شانزده گانه قطع نامه دقت نماييم. اكنون تشريح هر دو مطلب به قرار ذيل است:

الف) پيامبر گرامى در سال ششم هجرى در نقطه اى به نام «حديبيه»(محلى در نزديكى مكه) با مشركان قريش، پيمان عدم تعرض بست و طرفين با تنظيم صلح نامه اى به شرح زير، از يكديگر فاصله گرفتند:

١. مشركان و مسلمانان مدت ده سال متعرض يكديگر نشوند;

٢. مسلمانان بدون آن كه به مكه وارد شوند، از همه نقطه به مدينه باز گردند;

٣. مسلمانان بتوانند سال آينده به مكه بيايند و پس از سه روز اقامت، مكه را به عزم مدينه ترك گويند.

هنوز پيمان به آخر نرسيده بود كه سران قبيله «خزاعه» با پيامبر و رؤساى «بنى بكر» با قريش هم پيمان شدند.

چيزى نگذشت ميان اين دو قبيله آتش جنگ برافروخته شد و قريش با ارسال سلاح به هم پيمان هاى خود ميثاق خود را عملاً شكست. پيمان شكنى قريش پيامبر را بر آن داشت كه سال هشتم هجرت (دو سال پس از پيمان حديبيه) مكه را محاصره نمايد و سرانجام پايگاه شرك سقوط كرد و به دست مسلمانان افتاد و گروهى از قريش و طوايف ديگر، اسلام آوردند، ولى گروهى در اطراف و اكناف در شرك خود باقى ماندند.