در سرزمين تبوک(تفسير سوره توبه) - سبحانى، شیخ جعفر - الصفحة ١٤٧ - ٢ انحراف مسيحيان
عطف بيان نمود و از اوّل نفرمود: «اِتَّخَذُوا أَحبارَهُم وَرُهبانَهُم وَالْمَسيحَ ابْنَ مَريَمَ أَرباباً...». زيرا چنان كه گفته شد يهود، پيشوايان خود را خداى واقعى نمى دانستند و هيچ گاه آنان را پرستش نمى نمودند و چون عملاً از آنان بى قيد و شرط اطاعت مى كردند، از اين جهت گويا آنها را ارباب و صاحبان خود اتّخاذ نموده بودند، ولى نصارا بر خلاف يهود، حضرت مسيح را خود خدا و فرزند خدا ومتّحد با او مى دانستند و براى همين اختلاف، كلمه (وَالْمَسيحَ ابْنَ مَرْيَمَ) را از ماقبل خود جدا نموده و پس از تمام شدن جمله، به طور عطف بيان نموده است، تا بدين وسيله اشاره كند كه نحوه شرك يهود با مسيحيان فرق دارد.
٢. انحراف مسيحيان
اصول انحرافاتشان را مى توان در سه مطلب خلاصه نمود:
الف) شرك و بشرپرستى. اعتقاد به اين كه مسيح خود خدا يا فرزند خداست ويا متّحد با اوست.
ب) تحريف كتاب آسمانى. بايد در فرصت مناسب ترى از آن بحث نمود.
ج) قتل مسيح را فداى معاصى بندگان دانستن. بدين بهانه، فكر مى كردند و مى كنند كه آنان پس از قتل عيسى در به هم زدن مرزهاى الهى آزادند، ولى در ميان اين انحرافات قرآن به انحراف اول اهميت بيشتر داده است و با تغييرات گوناگون عقيده آنها را درباره عيسى بيان نموده است:
١.(وَقَالَتِ النَّصارَى الْمَسيحُ ابْنُ اللّهِ).[١]
«نصارا گفتند: مسيح فرزند خداست».
٢. (لَقَدْ كَفَرَ الَّذِينَ قالُوا إِنَّ اللّهَ هُوَ الْمَسيحُ ابْنُ مَرْيَمَ).[٢]
[١] توبه(٩) آيه ٣٠. [٢] مائده(٥) آيه٧٢.