در سرزمين تبوک(تفسير سوره توبه) - سبحانى، شیخ جعفر - الصفحة ١٢١ - مقصود از نزول سكينه چيست؟

مقصود از نزول سكينه چيست؟

برخى از مفسّران آن را به آرامش خاطر و ثبات مجدّد مسلمانان در ميدان و اعتماد به نفس تفسير كرده اند، در صورتى كه هرگاه مقصود اين باشد، اين حالت قبلاً در مهاجمين و سپاه دشمن نيز وجود داشت در اين صورت اختصاص آن به پيامبر و مؤمنان بىوجه خواهد بود، بلكه بايد سكينه را به شكل ديگرى تفسير كرد كه فقط از آنِ جامعه با ايمان باشد و با توجّه به مطلب زير حقيقت آن روشن مى گردد:

١. در برخى از آيات علّت نزول آن را اخلاص و ايمان و طهارت قلوب مؤمنان دانسته، چنان كه مى فرمايد:

(فَعَلِمَ مَا فِى قُلُوبِهِمْ فَأَنْزَلَ السَّكِينَةَ عَلَيْهِمْ).[١]

«خداوند ايمان و خلوص نيّتشان را دانست، لذا طمأنينه و ثبات خاطرى براى آنها فرستاد».

٢. در جاى ديگر، آن را سبب زيادى ايمان معرفى نموده و مى فرمايد:

(هُوَ الَّذِى أَنْزَلَ السَّكِينَةَ فِى قُلُوبِ الْمُؤْمِنينَ لِيَزْدادُوا إِيْماناً مَعَ إِيمانِهِمْ).[٢]

«خدا به اين جهت به آنها سكينه و ثبات قلب داد كه بر ايمانشان افزوده شود».

روى اين جهات بايد گفت مقصود از «سكينه» همان آرامش خاطرى است كه معلول ايمان و پاكى روح و سبب افزايش ايمان است و در پرتو آن هيچ گاه انسان خداى خود را فراموش نمى كند و پيوسته تمام فعل و انفعال خود را به اراده و مشيّت او وابسته مى داند و هيچ گاه منظور از«سكينه» ثبات خاطر مطلق و اعتماد به نفس،