در سرزمين تبوک(تفسير سوره توبه) - سبحانى، شیخ جعفر - الصفحة ١٤١ - ريشه اين انحراف ها

«يهود و نصارا گفتند: عزير و مسيح فرزند خداست».

جاى هيچ گونه شك نيست كه مسيحيان، عيسى را فرزند حقيقى مى دانند نه تشريفاتى، چنان كه مشروح اين قسمت را در تفسير آيه بعدى خواهيد خواند و از اين كه در اين آيه هر دو عقيده همراه هم آمده است معلوم مى شود، كه آنان درباره عزير همان عقيده را داشتند كه مسيحيان درباره حضرت عيسى داشته و دارند.

ولى هرگاه نتوانيم به طور يقين به تمام يهود چنين عقيده اى را نسبت دهيم، لااقل مى توان گفت كه غالب يهوديان ساكن مدينه و حوالى آن، بر اين عقيده بودند، چنان كه قرآن برخى از عقايد يهود «مدينه» را نقل مى نمايد و به يقين اكثر يهوديان حجاز به آن معتقد بودند:

(وَقالَتِ الْيَهُودُ يَدُ اللّهِ مَغْلُولَةٌ غُلَّتْ أَيْدِيهِمْ).[١]

«يهود گفتند: دست (كرم) خدا بسته است. دست هايشان بسته باد».

خلاصه، جايى كه بزرگان و سران هر دسته اى سخنى را بگويند و ديگران درباره آن سكوت اختيار نمايند، در چنين صورتى مى توان مطلب مزبور را به تمام آنان نسبت داد.

ريشه اين انحراف ها

قرآن ريشه تمام اين انحرافات را تقليد از ديگران مى داند و مى فرمايد:

(يُضاهِئُونَ قَوْلَ الَّذِينَ كَفَرُوا مِنْ قَبْلُ).

«در اين باره از كافران پيش، پيروى مى نمايند».

احتمال دارد كه مقصود از كافران پيش، همان يهود و مسيحيان غير معاصر با رسول خدا باشد، كه پش از او زندگانى مى كردند، چنان كه احتمال دارد مقصود