از آنجا كه يك چارچوب واحد نمى‌تواند تمامى اين پديده‌ها را در خود جاى دهد، براى فهم رفتار، حركت و سرنوشت اين گروهها ناگزيريم به بافت‌هاى تمدنى تاريخى كه يهوديان در آنها حضور داشته‌اند برگرديم نه به طبيعت فراتر از زمان و مكان يهودى و شكل دهنده وحدت طبيعت آنان. همچنين نبايد به تاريخ يهودى كه بر اساس قوانين داخلى خود حركت مى‌كند و يهوديان در چارچوب آن و منزوى از تاريخِ گروههايى كه در آن زندگى مى‌كنند تكيه كنيم.
اين ناهمگنى ميان گروههاى يهودى بعد از قرن يازدهم در دو سطح دينى و اجتماعى افزايش يافت، به طورى كه وحدت ميان سياق دينى يهود در جهان اسلام عميق تر شد، و در همين حال عنصر حلولى درون پايدار در يهوديت غربى شدت يافته و با سلطه ميراث قبيله‌اى عناصر شرك آميز نيز ظهور كرد. در زمانى كه يهوديان در جهان اسلام تعلق و حضور خود را بيشتر مى‌كردند، بر انزواى يهوديان جهان غرب افزوده مى‌شد.
اما پس از انقلاب تجارى، صنعتى و سرمايه دارى در غرب و با رشد اقتصاد غرب، در يهوديان غرب تحولى ژرف رخ داد. آنان در اين فرآيند به ايفاى نقش پرداختند، ولى اين تحولات بر ديگر يهوديان مانند حكومت عثمانى يا يهوديان كوشين «١» در هند هيچ اثرى نداشت ..
در دوران جديد مى‌بينيم يهوديان ارتدوكس، اصطلاح طلبان، محافظه كاران و تجددطلبان را تكفير مى‌كنند. در حال حاضر گروهى از يهوديان مسيحى وجود دارند كه به مسيح به عنوان ماشيح، بدون پذيرش الوهيت آن ايمان دارند. همچنين اكثريت يهوديان جهان، ملحد، لا أدريون و يا بى توجه به دين‌اند. يهوديان فلاشا با تلمود آشنا نيستند و معتقد به عبوديت جعزيه مى‌باشند در حاليكه تلمود ستون فقرات يهوديت حاخامى (يعنى يهوديت ارتدوكسى) را تشكيل مى‌دهد.
هر گروه يهود مشكلات خاص خود را دارد كه ناشى از حضور وى در ساختار تاريخى مستقل مى‌باشد. يهوديان فلاشا با مشكل گرسنگى كه در دوران اخير به افريقا هجوم آورده، همچنين با مشكل تجدد در اسرائيل روبرو مى‌شوند. اما يهوديان يمن به دليل قطع ارتباط با مراكز