گفتمان صهيونيستى - حسینی، سید مرتضی - الصفحة ١٦٠
١. صهيونيسم اسكانى و شهرك نشين:
واژه صهيونيسم مدلولهاى مختلفى دارد كه همه آنها را طرح «جامع و اساسى صهيونيسم» در خود جاى مىدهد. اين طرح كه «يهودى شده» است به چارچوبى كلى براى دربر گرفتن صهيونيستهاى يهودى و غير يهودى مبدل گرديده است. در درون اين واحد كلى دسته بندىهاى مختلفى مشاهده مىشود كه از مهمترين آنها «دو صهيونيسم» مىباشد. به باور ما دو شقّ اصلى صهيونيسم وجود دارد: اسكانى و شهركنشين، كه هريك از اين دو رويكرد، تاريخ و اعضاى مختص خود را دارند:
اول. صهيونيسم اسكانى: اين صهيونيسم در ابتدا ميان صهيونيستهاى غير يهودى (مسيحيان و سكولارها) و ميان يهوديانِ درآميخته با غرب و به طور مشخص ثروتمندان آنها ظهور كرد.
سپس خود را در قالب صهيونيسم ديپلماسى و صهيونيسم دياسپورا بروز داد. اعضاى اين صهيونيسم عبارتند از مؤيدان پروژه صهيونيسم در جهان غرب و آن دسته از يهوديان غربى كه حكومت صهيونيستى را به عنوان مركز دينى و فرهنگى يهوديان جهان مىپذيرند. اين حكومت با دادن هويت و ايجاد احساس تعلق به آن و احترام به ذات از يهوديان حمايت مىكند. در برابر يهوديان نيز از راههاى مادى، سياسى و معنوى از حكومت صهيونيستى پشتيبانى مىكنند. در ضمن اين گروه مىپذيرند كه حكومت صهيونيستى آنان را به نفع خود و در جهت منافع حامى امپرياليستى به كار گيرد. اما با وجود اين، اين گروه قصد مهاجرت و شهركنشينى در فلسطين را ندارند اما در اسكان ديگران كمك مىكنند. بنابراين صهيونيسم آنان از نوع اسكانى است و اين همان چيزى است كه بوروخوف اصطلاح «صهيونيسم سالنها» را بر آن اطلاق كرد. صهيونيستهاى اسكانى اكثريت يهوديان و صهيونيستهاى جهان و نيز يهوديان غرب اروپا و تقريباً ايالات متحده را تشكيل مىدهند.
دوم. صهيونيسم شهرك نشين: اين نوع صهيونيسم نخست به شكل صهيونيسم نفوذى ظهور كرد. اما پس از مرحله هرتصل و بالفور به صهيونيسم شهرك نشين مبدل گرديد. مهمترين جريانهاى شهرك نشين جريان «عم الى» مىباشد. اكثر صهيونيستهاى شهرك نشين از يهوديان شرق اروپا مىباشند.
تقسيم «اسكانى/ شهركنشين» ناظر به حوزه فعاليتى است كه هر صهيونيست آن را جهت