مطلع انوار - حسینی طهرانی، سیّد محمّد حسین - الصفحة ٢٠١ - درج&#١٧٢٨ قرابت وی

دو بزرگوار با یکدیگر پسرخاله شدند.

حضرت سجّاد علیهالسّلام اُمّ‌عبدالله بنت الحسن بن علیّ بن أبی‌طالب را به نکاح خویش درآوردند، و از وی حضرت امام محمّد باقر علیهالسّلام پا به جهان گذاردند؛ و قاسم بن محمّد دخترِ عموی خود ـعبدالرّحمن بن أبی‌بکرـ را تزویج نمود، و از وی اُمّ‌فروه به دنیا آمد؛ حضرت باقر علیهالسّلام اُمّ‌فروه‌ را به زنی گرفتند، و از او حضرت امام به حق ناطق، جعفر الصّادق علیهالسّلام متولّد شدند.

و کلامی که از آن حضرت وارد است که: ”وَلَّدنی أبوبکرٍ مرَّتَین!“ دلالت بر آن دارد؛ زیرا والدۀ ماجدۀ ایشان، اُمّ‌فروه، پدرش قاسم بن محمّد بن أبی‌بکر بود و مادرش دختر عبدالرّحمن بن أبی‌بکر بود، لهذا از طرف مادر و پدر منسوب به اوست.

این است ترجمۀ احوال قاسم و اُمّ‌فروه و حضرت امام زین‌العابدین و الصّادقین علیهمالسّلام از جهت نسب.

در تنقیح المقال، جلد ٢، صفحۀ ٢٣ در ترجمۀ قاسم گوید:

«ظاهرٌ کونُه إمامیًّا؛ لما رَواه فی محکیِّ قُرب الإسناد عن ابن‌عیسی، عن البزنطیّ، قال: ”ذُکر عند الرّضا علیهالسّلام القاسمُ بنُ محمّد ـخالُ أبیهـ و سعیدُ بنُ المسیَّب؛ فقال: کانا علی هذا الأمر.“»

إلی أن قال: «فی روایة أُخری عن الصّادق علیهالسّلام أنّه قال: ”و کانت أُمّی ممّن آمَنَت و اتَّقَت و أحسَنَت؛ واللهُ یحِبّ المحسنین.“ قال: ”و قالت أُمّی: قال أبی: یا أُمَّ‌فَروَة! إنّی لَأدعُو اللهَ لِمُذنِبی شیعتِنا فی الیومِ و اللّیلة ألفَ مَرّة؛ لأنّا نحن فیما یَنوبُنا من الرّزایا نَصبِر علی ما نعلَمُ من الثّواب، و هم یَصبِرون علی ما لا یَعلَمون.“

و السّند و إنلمتکن بتلک المکانة من الصحّة و النَّقاء، إلّا أنّا نَبَّهنا غیرَ مرّةٍ علی أنّ مثل هذه الأخبار الّتی رواها المشایخُ الثّلاثةُ فی الکتب الأربعة یُفید ظنًّا أزیدَ من الظنّ الحاصل من قول علماء ‌الرّجال.