مطلع انوار - حسینی طهرانی، سیّد محمّد حسین - الصفحة ٤٧٩ - حدّ قرون وسطی

سنۀ ١٤١٤ هجریّۀ قمریّه، به خلع لباس تن و پوشیدن خلعت بقا آراسته گردیدند. فردا صبح از بیمارستان که در شمیران بوده است، تا راه‌آهن پس از تشییع عمومی، جنازه را به قم حمل، و در روز شنبه، سه ساعت به ظهر مانده،[١] از مسجد حضرت امام حسن مجتبی علیهالسّلام تا صحن مطهّر حضرت معصومه سلام الله علیها تشییع و در محل بالاسر، جنب قبر مرحوم حاج شیخ عبدالکریم، دفن نمودند.[٢]

[تاریخ ارتحال مرحوم حاج سیّد مرتضی کشمیری]

آقای شبیری زنجانی گفتند: «ارتحال مرحوم حاج سیّد مرتضی کشمیری ـرضوان الله علیهـ در سنۀ ١٣٢٤ بوده است.»[٣]

حدّ قرون وسطی

در کتاب تاریخ تمدّن اسلام و عرب، گوستاولوبون در مقدّمۀ مؤلّف، از طبع دوّم، در تعلیقه صفحۀ ١٢ گوید:

«قرون وسطی یا ازمنۀ مُظلَمۀ در تاریخِ اروپا، ازمنه‌ای را گویند که جهالت و توحّش سرتاسر اروپا را فرا‌گرفته و به‌واسطۀ شدّت تعصّب مذهبی و تعدّیات حکّام، اوضاع مملکت تیره و تاریک و حالت اهالی بی‌نهایت تأسّف‌آور بوده است. این حالت از سال ٤٨٦ تا سنۀ‌ ١٤٩٥ میلادی امتداد داشته؛ و ترقّی اروپا بعد از آن شروع گردیده [است] که آن را دورۀ تجدید حیات علمی و ادبی می‌نامند.»[٤]

[١]. به‌واسطۀ کثرت جمعیّت و ازدحام عجیب مشیّعین، مراسم تدفین در عصر روز شنبه صورت گرفت. (علاّمه طهرانی، قدّس سرّه)

[٢]. جنگ ١٤، ص ١٢٧.

[٣]. ‌جنگ ١٧، ص ٦٥.

[٤]. تمدّن اسلام و عرب، ص ٤، تعلیقه.