از موفقيت باز مى‌دارد. «ولاتتمنوا ما فضل الله به بعضكم علي بعض، ... و اسئلوا الله من فضله» (قرآن كريم، سوره نساء آيه ١٢)، آنچه را كه خداوند به وسيله آن بعضى از شما را بر بعضى ديگر برترى داده است تمنا و آرزو نكنيد، ... بلكه از خدا بخواهيد از فضل او. در جاى ديگر امام صادق (ع) مى‌فرمايند:

«والحسد اصله من عمي القلب و الجحود لفضل الله تعالي»

(ارفع، كاظم، شرح دعاى مكارم الاخلاق، ١٣٦٣، ص ٨٣) حسد از كورى دل و انكار فضل خداوند است. قرآن تأكيد دارد كه افراد حسود بايد به فضل و كرم خداوند اعتماد كنند و از او بخواهند نه اينكه روش دفاعى حسد را كه يك بيمارى خطرناك روحى است در پيش گيرند. خوب در چنين موقعيتى افراد كريم النفس و آگاه و به ويژه افرادى كه مورد حسد واقع مى‌شوند (افراد محسود) نهايت بزرگوارى است اگر در برخورد با حسودان راه دوستى و مودت را پيشه كنند تا بتوانند تا حدى آتش حسد آنها را مهار كنند. (نراقى، احمد، معراج السعاده، باب حسد، ١٣٧٤، ص ٣٢٧- ٣٣٨)[١]

٢. حسن ظن و حمل بر صحت: ظن و گمان دو نوع است: يكى سوءظن و بدگمانى و حمل بر فساد كردن و ديگرى حسن‌ظن و حمل بر صحت كردن امور. فرضاً اگر كسى حرف زد، شنونده و فرد مخاطب دو گونه برداشت‌

[١] بحث تفصيلى در باب حسد و مراتب آن و راه درمان آن در كتب اخلاقى از جمله معراج‌السعاده و جامع‌السعادات شده است. علاقمندان جهت اطلاع بيشتر مى‌توانند به كتب مذكور مراجعه فرمايند.