شما مى‌نگرد بلكه به درون و نيتها و انگيزه‌هاى شما مى‌نگرد». اين فرمايش رسول گرامى (ص) مطلب را به روشنى بيان مى‌كند و اين برخاسته از همان بعد باطنى و معنوى انسان است و قبلًا گفتيم علم اخلاق، موضوعش نفس ناطقه است و توجه به بعد روحانى انسان است و لذا در تمام توصيه‌هاى اخلاقى و تربيتى محور و مركز ثقل توجه‌هات و قضاوتها همين «قلب» و «دل» است.

اشاره تربيتى: اين قسمت نيز همان است كه در قسمت قبلى نيز بود يعنى توجه به خواسته‌هاى متعالى و درخواست تعالى شخصيت انسان. زيرا كه در اينجا از خدا، درخواست بهترين انگيزه‌ها كه همانا در راه رفيق اعلى بودن باشد مى‌شود.

كيفيت و نه كميت‌

در ادامه فراز اول دعا، امام سجاد (ع) توفيق عمل احْسن را مى‌طلبند. به طور كلى در قرآن كريم و احاديث ائمه معصوم (س)، بر حسن رفتار و نه بر كثرت آن تأكيد شده است. خداوند متعال نيز هدف از خلقت انسانها را آزمايش آنها براى اينكه كدام يك عمل بهتر (و نه بيشتر) انجام مى‌دهند، دانسته است (سوره ملك، آيه ٢). (همان‌طور كه عرض شد بناى ما بر اختصار است وگرنه اينجا لازم است بحثى از اخلاص و مراتب آن و معناى صحيح‌