فرديت خودش در فرديت يك شخص ديگر و به طور متقابل، جذب كردن فرديت معشوق درفرديت خودش پديد مى‌آيد. عارف نيز مى‌كوشد با خدا يكى شود و خدا را در خودش جذب كند. بدين معناست كه ارتگا عارف را «اسفنج خدا» وصف مى‌كند. پنجم رنج يا بلا كشى: عشق حقيقت با توانايى در رنج و بلا كشى است كه خودش را به بهترين نحو مى‌شناسد. دگرگون كردن زندگى و شخصيت‌مان و همانند خداشدن بدون از خود گذشتگى و بلا كشى صورت نمى‌گيرد. پنجم «نياز- عشق» يا «بخشش عشق»: سى. اس لويس دو اصطلاح بسيار مفيد براى دو نوع عشق وضع مى‌كند: نياز عشق و بخشش- عشق. اروس (eros) يا نياز- عشق، ميل به رسيدن به آن چيزى از يك شخص ديگر است كه من بدان نياز دارم تا شاد يا شكفته شوم. آگاپه (agape) يا بخشش عشق، نگرشى است درباره قراردادن خودم در خدمت ديگران. دو تا از مهمترين مثالهاى كلاسيك نظرى كه مى‌گويد عشق را بايد بر حسب‌eros فهميد، از آن افلاطون و اگوستين است. يكى از قاطع‌ترين ناقدان آرمان‌eros اندراس نيگران است. و نيچه نيز بزرگترين ناقد آرمان‌agape در برابرeros بود و ماكس شلر مى‌خواست نظرهاى متضادeros وagape را آشتى دهد.