دانشنامه امام مهدى بر پايه قرآن، حديث و تاريخ - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ١٨١ - دليل وقوع رؤيت

هر كس اين دعا را پس از هر نماز واجب بخواند، امام «م ح م د بن حسن»- كه سلام بر او و پدرانش باد- را در بيدارى يا خواب مى‌بيند: بِسمِ اللَّهِ الرَّحمنِ الرَّحيمِ، اللَّهُمَّ بَلِّغ مَولانا صاحِبَ الزَّمانِ أينَما كانَ وَ حَيثُما كانَ، مِن مَشارِقِ الأَرضِ وَ مَغارِبِها، سَهلِها وَ جَبَلِها، عَنّي وَ عَن والِدَىَّ وَ عَن وُلدى وَ إخوانى التَّحِيَّةَ وَ السَّلامَ ....[١]

به نام خداوند گسترده‌مهر مهربان. خدايا! به مولايمان صاحب الزمان، در هر جا كه هست و هر حالتى كه دارد، در شرق و غرب زمين، دشت و كوه آن، از سوى من و پدر و مادر و فرزندان و برادرانم به او درود و سلام برسان.

دليل وقوع رؤيت‌

پس از اثبات امكان رؤيت، به ارائه دليل براى وقوع اين امر نيازمنديم؛ زيرا اگرچه وقوع چيزى، دليل امكان آن است، امّا امكان يك شى‌ء، مستلزم وقوع آن نيست. با اين فرض، به گزارش‌هاى قابل اعتمادى نياز داريم كه ديدار امام عليه السلام را براى حدّ اقل عدّه‌اى محدود، ثابت كند. اين گزارش‌ها را مى‌توانيم به چند دسته تقسيم كنيم: يك دسته، احاديثى از امامان اند كه به گونه‌اى كلّى و اجمالى، از دسترس برخى از نزديكان و موالىِ امام عصر عليه السلام به ايشان و به طور طبيعى، ديدن وجود مبارك امام عليه السلام حكايت دارند؛ دسته دوم، گزارش‌هاى مكرّر و درازدامن از تشرّف‌ها و رؤيت‌هاى پيروان ناب امامان و يا انسان‌هاى درمانده و گرفتار اند كه برخى از آنها در همين بخش آمده‌اند.

دسته نخست: دست كم دو حديث‌[٢] با اسناد معتبر و مقبول، دسترس به امام عليه السلام را

---

[١]. ر. ك: ج ٦ ص ٢٣٢ ح ١٠٨٢.

[٢]. روايت سومى نيز در دست داريم كه وجود چنين افرادى را اثبات مى‌كند و تعداد آنها را سى نفر مى‌داند؛ امّامرحوم فيض، آن را ناظر به غيبت صغرا دانسته است. متن روايت در كتاب الكافى چنين است: امام جعفر صادق عليه السلام فرمود:

« لَا بُدَّ لِصَاحِبِ هذَا الْأَمْرِ مِنْ غَيْبَةٍ، وَ لَابُدَّ لَهُ فِي غَيْبَتِهِ مِنْ عُزْلَةٍ، وَ نِعْمَ الْمَنْزِلُ طَيْبَةُ، وَ مَا بِثَلَاثِينَ مِنْ وَحْشَةٍ؛ صاحب اين امر را چاره‌اى نيست از غيبت، و بايد كه غايب شود و او را در حال غيبت خويش چاره نيست از آن كه از خُلق، دورى گزيند. و خوب منزلى است طيبه و با سى كس، وحشتى نيست»( الكافى: ج ١ ص ٣٤٠ ح ١). و بيان، اين گونه چنين است:« طيبة» هى المدينة المقدسة يعنى إذا اعتزل فيها مستترا ومعه ثلاثون من شيعته يأنس بعضهم ببعض فلا وحشة لهم كأنه أشار بذلك إلى غيبته القصيرة فإن فى الطويلة ليس لشيعته إليه سبيل؛ مراد از طيبه شهر مدينه است يعنى اگر در مدينه پنهان شود و گوشه گيرد و با او سى نفر از شيعيان او باشند كه با هم انس گيرند احساس تنهايى نمى‌كنند. گويا اين روايت اشاره به غيبت كوتاه حضرت دارد زيرا در غيبت كبراى ايشان، شيعيان او راهى براى رسيدن به ايشان ندارند( الوافى: ج ٢ ص ٤١ ح ٩٢٥).