در پرتو وحى - موسوى اردبيلى، سيد عبدالكريم - الصفحة ٣٩٤ - معناى توكل

حضور شاهد در صحنه قضيه‌اى كه درباره آن شهادت مى‌دهد باشد.

و اما استعمال شهيد و شاهد در مورد انبياء كه در موارد متعددى از قرآن آمده است يا به اين اعتبار است كه آنان اعمال امت خود را مى‌بينند و متحمل شهادت مى‌شوند و در روز رستاخيز شهادت مى‌دهند، يا به اعتبار ديگر است كه بعداً در اين باره سخن خواهيم گفت.

«وَبيلا»: ثقيلا غليظاً. الوبيل: العصاء الضخمة. الوابل: المطر العظيم.

«فكيف تتقون» يعنى فكيف تتقون الله و تخشونه يوم القيامة الجزاء، لأنّ تقوى الله خوفُ عذابه.

«يجعل الولدان شيباً» مَثَلٌ فى الشدّة، روزى كه بچه‌ها را پير مى‌كند.

«منفطر به» معناى پاره پاره و شكافته، به سبب اين روزها يا در اين روز.

تفسير آيات‌

همانا در نزد ما زنجيرهاى سنگين و آتش افروخته و غذاهايى كه از گلو پايين نمى‌رود و گير مى‌كند و عذاب دردناك هست. اين‌ها همه در روزى است كه زمين و كوه‌ها به شدت مى‌لرزد. كوه‌هاى سخت و سنگين كه از خاك‌هاى سفت و سنگ‌هاى روى هم انباشته قرار داده شده‌اند و اوتاد زمين هستند از شدت لرزش به شن‌هاى روان و انباشته شده تبديل مى‌گردند و گذرگاه را بر همه راهروان مى‌بندند.

ما به سوى شما رسولى فرستاديم كه در چنان روزى عليه شما گواهى خواهد داد، همچنان كه به سوى فرعون رسولى فرستاديم و فرعون در مقابل نافرمانى كرد؛ پس ما او را گرفتيم به گرفتن سخت. در دريايى متلاطم غرقش كرديم و به سيلابش داديم و بساط او را