در پرتو وحى - موسوى اردبيلى، سيد عبدالكريم - الصفحة ١٥٥ - اعطاى اموال يتيمان به آنان

دارايى ايشان [يتيمان‌] را به دارايى خود [مخلوط نكرده‌] مخوريد، كه به درستى اين كار گناهى بزرگ است.

«يتامى» جمع «يتيم» يا «يتيمه» است. اگر جمع «يتيم» باشد جمع الجمع است و اگر جمع «يتيمه» باشد جمع است. آيه شريفه در مقابله با عادت جاهلى اعراب مى‌فرمايد: وَآتُواْ الْيتَامَى أَمْوَالَهُمْ‌؛ اموال و داراييهاى يتيمان را به خودشان واگذاريد. آنان را به بهانه سرپرستى به خانه خود نياوريد تا از اين راه دارايى آنها را تصاحب كنيد.

همان گونه كه مى‌دانيد زندگى عرب جاهلى همراه با جنگ و غارت بود، نتيجه طبيعى اين جنگ‌ها كشته شدن بسيارى از آنها و طبعاً بيوه ماندن زن‌هاى بسيار و فرزندان يتيم فراوان بود. معمولًا رؤسا وافرادى كه قوى بودند در ظاهر و تحت عنوان عملى انسانى اين يتيمان را به خانه خود مى‌بردند تا از آنها نگهدارى كنند و گاهى با آنان ازدواج ميكردند، اما در حقيقت چشم طمع به اموال آنان داشتند و بدين وسيله اموال آنان را تصاحب و به اموال خود منضّم ميكردند.

مفسرين عبارت: وَلَا تَتَبَدَّلُواْ الْخَبِيثَ بِالطَّيبِ‌ را دو گونه تفسير كرده‌اند. همانگونه كه مى‌دانيد تبدّل به معناى عوض كردن است. مرحوم بلاغى در آلاء الرّحمن‌[١] مى‌نويسد، مقصود آيه اين است كه حرام را با حلال عوض نكنيد. مثلًا مال يتيم ارز است و او مى‌خواهد آن را تبديل به ريال كند و به او ريال بدهد و خودش ارز را نگه‌

[١]. بلاغى، آلاء الرحمن فى تفسير القرآن، ج ٢، ص ٦.