در پرتو وحى - موسوى اردبيلى، سيد عبدالكريم - الصفحة ١٤٥ - بعد هدايتى آيه؛ اصلاح خانواده

نكته است كه اولاد و حفده‌اى كه زن و مرد دارند، در آن مشتركند و از آنِ هر دوى آنان است. البته من نمى‌خواهم وارد بحث فقهى و حق الحضانه شوم. ممكن است گاهى براى نظم اجتماعى قوانين خاصى وضع شود، اين مسأله برترى يكى از زن و مرد را نميرساند؛ چنانكه آيه ٣٤ سوره نساء الرِّجَالُ قَوَّامُونَ عَلَى النِّسَاء؛ مردان بر زنان كارگزاران و سرپرستانند) نيز هيچگاه به برترى مردان بر زنان در انسانيت اشاره ندارد.

بنابراين موضوع اين آيه شريفه «اصلاح خانواده» است. البته مرحوم آقاى طباطبائى تعبير به «اصلاح جامعه» كرده‌اند. ايشان مى‌فرمايند با توجه به آيات بعد، اين آيه تمهيد و مقدمه‌اى براى اصلاح جامعه بهشمار مى‌آيد[١] و در اين ارتباط توضيحاتى هم مى‌دهند كه قابل مطالعه است. ولى ما به «اصلاح خانواده» تعبير مى‌كنيم؛ چرا كه بحث ما اساساً بحث «خانواده در قرآن» است و با توجه به آيات ديگرى كه از سوره‌هاى اعراف، نحل، روم و شورا مورد بحث قرار داديم، بحث به اصلاح خانواده مرتبط مى‌شود گر چه خانواده نيز جزئى از جامعه است.

همان‌گونه كه عرض كردم اين آيه اجمالًا به اين مسأله مى‌پردازد كه زن را- كه همسر شماست- انسان بدانيد و حقوقى مانند ساير انسان‌ها براى او قائل شويد. هيچكس مجاز نيست با زن رفتارى داشته باشد كه حقوق وى را ناديده بگيرد. همگان بايد توجه داشته باشند كه زن و مرد

[١]. طباطبايى، الميزان، ج ٤، ص ١٣٦.