در پرتو وحى - موسوى اردبيلى، سيد عبدالكريم - الصفحة ٣٧١ - هدف هاى سوره

است كه بر پيغمبر نازل شده است».[١]

در تفسير «نظم الدرر» از شخصى- بدون ذكر نام- نقل مى‌كند كه اين سوره در اول نبوّت نازل شده، همچنان كه «يا أيها المدّثّر» در اول رسالت نازل گشته است.[٢]

اما اين سخن با توجه به آيه پانزده اين سوره: إِنَّا أَرْسَلْنَا إِلَيكُمْ رَسُولًا شَاهِدًا عَلَيكُمْ كَمَا أَرْسَلْنَا إِلَى فِرْعَوْنَ رَسُولًا بعيد است. چنان كه در كشاف نيز آمده است كه سوره «مدّثّر» پس از «مزّمّل» و مزّمّل پس از «ن و القلم» و «ن و القلم» پس از «علق» نازل شده است.[٣]

سيوطى در «الدّرالمنثور» از ابن عباس در اين مورد چنين نقل مى‌كند:

«سوره مزّمّل در مكه در نخستين روزهاى وحى نازل گشته است، به طورى كه وقتى رسول خدا سخن فرشته را شنيد، به سوى او نگاه كرد و هنگامى كه او را ديد وحشت او را فراگرفت و به خانه آمد و به اهل خانه گفت: زمّلونى، زمّلونى».

در تفسير «منير» هم اين سخن با عبارات ديگر نقل شده است.

در تفسير «البرهان» نيز آمده است كه سوره مزّمّل پس از سوره قلم بر پيغمبر نازل شده است (جز آيات ده و يازده و دوازده و بيست كه بعداً نازل شده‌اند).[٤]

قرطبى و ابوالفتوح رازى و مفسران ديگر هم، همين را آورده‌اند.

[١]. طباطبايى، الميزان، ج ٢٠، ص ٥٩.

[٢]. البقاعى، نظم الدرر، ج ٨، ص ٢٠٣.

[٣]. زمخشرى، الكشاف، ج ٤، ص ٦٣٤.

[٤]. البحرانى، البرهان فى تفسير القرآن، ج ٤، ص ٣٩٦.