در پرتو وحى - موسوى اردبيلى، سيد عبدالكريم - الصفحة ١٢٩ - منشأ پيدايش خانواده

سخت‌ترين آيه مى‌داند: وَمَا جَعَلْنَا الرُّؤيا الَّتِي أَرَينَاكَ إِلَّا فِتْنَة لِّلنَّاسِ وَالشَّجَرَة الْمَلْعُونَة فِي القُرْآنِ وَنُخَوِّفُهُمْ فَمَا يزِيدُهُمْ إِلَّا طُغْيانًا كَبِيرًا[١]؛ و قرار نداديم رؤيايى را كه به تو نشان داديم مگر آزمايشى براى مردم؛ و درختى را كه در قرآن لعن شده است؛ و آنان را مى‌هراسانيم، پس اضافه نمى‌شود آنان را مگر طغيانى بزرگ.

در اين آيه اين سؤال مطرح مى‌شود كه مقصود از «رؤيا» چه بوده است؟ و «شجره ملعونه» چه شجره‌اى است؟ به نظر من از اين آيه استفاده مى‌شود كه آيات سور بقره از طريق وحى منامى بر پيامبر (ص) نازل شده است.

وحى داراى شش تعريف و شش قسم است؛ از جمله: من وراء حجاب، توسط جبرئيل، به وسيل خواب، از راه ايجاد صدا و ....

وحى منامى آن است كه پيامبر مطلب را در خواب ببيند، همان‌گونه كه حضرت ابراهيم (ع) در خواب ديد و به او وحى شد كه اسماعيل (ع) را ذبح كند. او به حضرت اسماعيل (ع) فرمود: أَرَى فِي الْمَنَامِ أَنِّي أَذْبَحُكَ‌ و او نيز در جواب گفت: يا أَبَتِ افْعَلْ مَا تُؤْمَرُ سَتَجِدُنِي إِن شَاء اللَّهُ مِنَ الصَّابِرِينَ‌[٢]. با اين كه انجام قربانى را در خواب ديده بود، اما اسماعيل امر به ذبح را فهميد.

نمونه ديگر اين است كه پيامبر اكرم (ص) در خواب مشاهده‌

[١]. سوره اسراء، آيه ٦٠.

[٢]. سوره صافات، آيه ١٠٢.