دروس هيئت و ديگر رشته هاي رياضي - حسن زاده آملي، حسن - الصفحة ٢٠٦ - قبة الارض ( قبه اژين , وسط الارض )

قياسى درست و نقل كنيم . در مقدمه جهان دانش تاريخ تاليف آن را از سنه ٦٤٣ تا ٦٧٢ هنوشته اند , و برخى تاريخ تاليف آن را ٥٤٩ هجرى گفته است , و لكن بايد صواب همان باشد كه گفته ايم .

مسعودى را كتابى ديگر به نام( كفاية التعليم فى صناعة التنجيم) است كه هنوز به طبع نرسيده است . نسخه اى از آن نيز در تملك راقم است . و آن با دو خط كهن و نو نوشته شده است , تاريخ ختم كتابت نو دوشنبه دوم شهر شوال ١٢٣٦ ه است . در آغاز آن آمده است( : كفاية التعليم فى صناعة التنجيم , و نام مصنف : خواجه امام اجل سيد العلماء ظهير الحق ابوالمحامد محمد بن مسعود محمد بن زكى الغزنوى) و نيز در آغاز جنس دوم آن چنين آمده است( : جنس دوم در علم احكام من كتاب خواجه اجل سيد العلماء ظهير الحق ابومحامد محمد بن مسعود بن زكى الغزنوى) . مسعودى ثمره بطليموس را نيز شرح كرده است و در آخر جنس اول كفاية التعليم گويد :

( و هر كس كه خواهد تا احوال اين ستارگان بهتر از اين بداند بايد كه در كتاب يانع الثمره باز جويد و آن شرح ثمره بطليموس است كه ما كرده ايم) . . .

و نيز نسخه اى به نام برهان الكفايه به قطع وزيرى مخطوط در تصرف راقم است كه يك صفحه از ابتداى آن را ندارد , در نظر بدوى از جهت اسم و قلم گمان مى رود كه شايد از مؤلفات مسعودى باشد و لكن مؤلف آن على بن محمد شريف البكرى است .

صاحب زيج بهادرى در بيان كتب معتمد احكام نجومى , هر يك از كفاية التعليم و برهان الكفايه را نام برده است ( ص ٦٦٢ ط هند ) در مفتتح كفاية التعليم در رؤس ثمانيه كه در كتب منطقى و عقلى چنانكه در آخر تهذيب منطق تفتازانى و حاشيه ملا عبدالله يزدى آمده است گويد :

([ هر مصنف كه كتاب تصنيف كند بايد كه در اول وى هشت مقدمه بكار دارد : اول آن كه بگويد براى كدام نوع علم مى كنم و از انواع علوم براى آن كه انواع علوم بسيار است و هر نوعى را راغب است و كارى . دوم آن كه نام آن كتاب چنان