ارتفاعات آن جمع گردد و حاصل در اين وجه اخير تنصيف شود , تا در وجوه سه گانه ياد شده عرض بلد حاصل شود و سبب تنصيف حاصل جمع وجه اخير اين است كه تمام اصغر ارتفاعات شمس بقدر عرض بلد بعلاوه ميل كلى است , و تمام اعظم ارتفاعات شمس بقدر عرض بلد منهاى ميل كلى است , پس مجموع آن دو بقدر ضعف عرض بلد است لاجرم نصف مجموع عرض بلد خواهد بود و هو المطلوب . يا اين كه ميل اعظم از اعظم ارتفاعات شمس كم گردد , يا بر اصغر ارتفاعات شمس افزوده شود تا در اين دو صورت تمام عرض بلد حاصل شود , و چون تمام عرض از ربع دور كاسته شود باقى عرض بلد خواهد بود . پس معرفت عرض بلد در قسم دوم به پنج طريق گفته آمده است : ميل اعظم بر تمام الخ , يا اين كه ميل اعظم از تمام الخ , يا اين كه تمام اعظم الخ , يا اين كه ميل اعظم از اعظم الخ , يا بر اصغر الخ . بلكه به لحاظ تمام داشتن و نداشتن اعظم ارتفاعات شمس , اين قسم نيز به شش طريق گفته آمده است .

و طريق معرفت عرض بلد در قسم سوم كه افق ذوظل دائر است اين كه : ميل اعظم بر تمام اصغر ارتفاعات منقلب ظاهر در جهت قطب ظاهر , افزوده شود , و تمام حاصل تا نصف دور اخذ گردد , يا ميل اعظم بر تمام اعظم ارتفاعات شمس افزوده شود تا عرض بلد حاصل شود . يا ميل اعظم بر تمام اعظم ارتفاعات شمس كم گردد , يا اصغر ارتفاعات منقلب ظاهر از اعظم ارتفاعات آن كم گردد , و باقى در اين دو وجه تنصيف شود , يا اصغر ارتفاعات منقلب ظاهر از ميل اعظم كم گردد , تا در اين وجوه سه گانه تمام عرض بلد باقى ماند , و چون اين باقى از ربع دور كم گردد حاصل عرض بلد بود , پس اگر در وجه اول اين وجوه سه گانه چيزى باقى نماند , يا در دو وجه اخير اين وجوه سه گانه , منقلب را ارتفاع اصغر نباشد عرض افق نود درجه خواهد بود .

پس معرفت عرض بلد در قسم سوم به هشت طريق گفته آمده است : ١ ميل اعظم بر تمام اصغر الخ , تمام اصغر ارتفاعات منقلب ظاهر در جهت قطب ظاهر , قوسى از دائره نصف النهار بين سمت الراس و منقلب ظاهر از جانب اقرب است ,