دروس هيئت و ديگر رشته هاي رياضي - حسن زاده آملي، حسن - الصفحة ٢٤٩ - ارض قرآنى و كره ارض
دين از اين كه گفتند معلوم گرديد .
ارض گاهى به معنى عالم جسمانى دنيوى استعمال گرديده در مقابل آسمان كه عالم مجردات و روحانيات است( و لكنه اخلد الى الارض ) ( اعراف ١٧٥ ) درباره مردى كه رغبت به مال دنيا كرد و فريب اين جهان را خورد و از آخرت اعراض كرد و گويند او بلعم باعورا نام داشت .
( قل لو كان فى الارض ملائكه ) ( اسرائيل ٩٧ ) اينجا نيز مراد عالم ظاهر و جسمانى است يعنى اگر در اين عالم ظاهر فرشتگان بودند و راه مى رفتند به آرامش , ما نيز فرشته بر آنها مى فرستاديم به رسالت . البته در زمين فرشتگان بسيارند اما ظاهر و محسوس نمى باشند( لو كان ) فرمود كه دلالت بر نبودن فرشته در عالم محسوس مى كند .
زمين در قيامت ديگرگون مى شود و به اين حال نمى ماند , خرابى كه به همه كائنات راه خواهد يافت به زمين نيز راه مى يابد . اين حكم از خواص قرآن است , بيشتر حكماى قديم مى پنداشتند كه زمين به همين حال كه هست باقى خواهد ماند . قوله تعالى( يوم تبدل الارض غير الارض ) ( ابراهيم ٤٩ ) روزى كه زمين غير اين زمين شود .
( و أشرقت الارض بنور ربها و وضع الكتاب وجى ء بالنبيين ) ( زمر ٦٩ ) در قيامت چون بار دوم در صور دمند و همه اهل آسمان و زمين كه مرده بودند و زندگى اين جهانى را بدرود گفته در خلق ديگر در آخرت زندگى كامل تر و بهتر يابند و زمين هم كه اكنون تاريك است و در ظلمت ماده فرو رفته به نور پروردگار تابناك و روشن شود و نامه ها بنهند و پيغمبران را بياورند , و آن زمين روشن اخروى غير اين زمين دنيوى است , در آن عالم جماد نيست همه چيز زنده است زمين و درخت و نبات و همه ناطقند .
( يوم تشقق الارض عنهم سراعا ) ( ق ٤٣ ) زمين شكافته شود و مردم از اين زمين بيرون آيند و خود را بر زمينى مشاهده كنند كه به روشنى پروردگار تابناك شده( . و حملت الارض والجبال ) ( حاقه[ . ( ١٤ يوم ترجف الارض والجبال ] ( مزمل([ . ( ١٤ اذا