بعضى مفسّران گفتند:آيت در روز بدر آمد و شهيدان بدر،و ايشان چهارده مرد بودند:شش از [١]مهاجر و هشت از انصار،و ديگران گفتند:آيت در كشتگان احد آمد،و ايشان هفتاد مرد بودند:چهار مرد مهاجر و باقى انصار.

عبد اللّه[٢٧٥-پ]عبّاس [٢]روايت كرد از رسول-عليه السّلام-كه گفت در حقّ شهيدان احد:

جعل الله ارواحهم في اجواف طير خضر ترد انهار الجنة و تأكل من ثمارها و تسرح [٣]من الجنة حيث شاءت و تأوي الى قناديل من ذهب تحت العرش ، گفت:خداى تعالى جانهاى [٤]ايشان در شكمهاى مرغان [٥]سبز نهاد كه از جويهاى بهشت آب مى‌خورند [٦]و از درختان بهشت ميوه[مى] [٧]خورند [٨]و در بهشت چنان كه خواهند [٩]مى‌گردند و مأواى [١٠]و منزل ايشان قنديلهاست [١١]از زر،و در زير عرش ربّ العزّت آويخته،آنگه گفت:چون آن كرامت و منزلت ديدند از خداى تعالى،گفتند:

كاشكى قوم ما دانستندى آنچه ما در آنيم از كرامت و نعمت!حق‌تعالى گفت:من ايشان را معلوم كنم تا شادمانه [١٢]شوند،و آنگه اين آيت فرستاد،اين وجهى است در سبب نزول آيت.

قتاده و ربيع گفتند:ما را روايت كردند كه چون اين جماعت را به احد شهيد كردند [١٣]،مسلمانان گفتند:كاشك [١٤]تا ما دانستمانى [١٥]كه حال اين برادران ما كه ايشان را بكشتند [١٦]چيست؟خداى تعالى اين آيت فرستاد: وَ لاٰ تَحْسَبَنَّ الَّذِينَ قُتِلُوا فِي سَبِيلِ اللّٰهِ -الآية.

[١] .اساس:كلمه به صورت«ان»هم خوانده مى‌شود،مر:تن از.

[٢] .مر:عبد اللّه بن عبّاس.

[٨] [٣] .دب:تفرح،مر:تروح.

[٤] .مر:روحهاى.

[٥] .همۀ نسخه بدلها بجز لب،مر:مرغانى.

[٦] .وز:مى‌خوردند.

[٧] .اساس:ندارد،با توجّه به وز و ديگر نسخه بدلها افزوده شد.

[٩] .لب:مى‌خواهند.

[١٠] .وز:مأوى.

[١١] .وز:قنديلها راست.

[١٢] .لب،مر:شادمان.

[١٣] .وز+و.

[١٤] .آج،لب،فق،مر:كاشكى.

[١٥] .مر:مى‌دانستيم.

[١٦] .برادران ما كه كشته شدند.