روض الجنان و روح الجنان في تفسير القرآن - الرازي، ابوالفتوح - الصفحة ١٦٩ - ترجمه

فَانْقَلَبُوا بِنِعْمَةٍ مِنَ اللّٰهِ وَ فَضْلٍ ،برگشتند ازآنجا و باز [١]خانه شدند با نعمت خداى و فضل و افزونى او.و گفته‌اند:مراد به«نعمت»عافيت است،و به«فضل» آن سود كه ايشان را بود در تجارت و معاملۀ بازار موسم بدر-چنان كه قصّه آن برفت.

لَمْ يَمْسَسْهُمْ سُوءٌ ،نرسيد ايشان را بدى،يعنى قتل و جراحتى و مكروهى [٢].

در خبر است كه صادق [٣]-عليه السّلام-گفت:

عجبت لمن يفزع اربعا كيف لا يفزع الى اربع، عجب ازآن‌كه [٤]از چهار چيز ترسد،چگونه پناه با چهار چيز ندهد! يكى ازآن‌كه از دشمنى [٥]ترسد،چرا فزع نكند با اين كلمه كه: حَسْبُنَا اللّٰهُ وَ نِعْمَ الْوَكِيلُ ،و مى‌شنود كه خداى تعالى به عقب اين [٦]مى‌گويد: فَانْقَلَبُوا بِنِعْمَةٍ مِنَ اللّٰهِ وَ فَضْلٍ لَمْ يَمْسَسْهُمْ سُوءٌ ،و [٧]آن‌كه او از مكر ماكرى ترسد،چرا پناه با اين كلمه نبرد [٨]: وَ أُفَوِّضُ أَمْرِي إِلَى اللّٰهِ إِنَّ اللّٰهَ بَصِيرٌ بِالْعِبٰادِ [٩]،و مى‌شنود كه خداى تعالى به عقب آن مى‌گويد: فَوَقٰاهُ اللّٰهُ سَيِّئٰاتِ مٰا مَكَرُوا [١٠].و عجب[] [١١]ازآن‌كه او را غمى باشد و چگونه پناه با اين [١٢]ندهد: لاٰ إِلٰهَ إِلاّٰ أَنْتَ سُبْحٰانَكَ إِنِّي كُنْتُ مِنَ الظّٰالِمِينَ [١٣].و مى‌شنود كه خداى تعالى به عقب اين مى‌گويد: فَاسْتَجَبْنٰا لَهُ وَ نَجَّيْنٰاهُ مِنَ الْغَمِّ وَ كَذٰلِكَ نُنْجِي الْمُؤْمِنِينَ [١٤].و عجب ازآن‌كه او زيادت مال طمع دارد و فزع نكند با اين كلمه كه: مٰا شٰاءَ اللّٰهُ لاٰ قُوَّةَ إِلاّٰ بِاللّٰهِ [١٥]،و مى‌شنود كه خداى تعالى به عقب اين مى‌گويد: فَعَسىٰ رَبِّي أَنْ يُؤْتِيَنِ [١٦]خَيْراً مِنْ جَنَّتِكَ [١٧].

وَ اتَّبَعُوا رِضْوٰانَ اللّٰهِ ،و متابعت رضاى خداى كردند،يعنى طاعت خداى و رضا از باب ارادت باشد،و سبب آن بود كه ايشان گفتند:يا رسول اللّه!اين كه ما كرديم غزا