پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٨٢ - ٤٢- يَوْمَ تَشْخَصُ فِيهِ الْابْصارُ

تعبير «لحياتى» قابل توجه است، و نشان مى‌دهد كه حيات و زندگى تنها حيات و زندگى آخرت است، و حيات دنيا حتى ارزش نام زندگى را هرگز ندارد، و به تعبير قرآن لهو و لعبى بيش نيست.

هدف هشدارى است به تمام افراد انسان كه پيش از گرفتار شدن در چنان تنگنايى از فرصتى كه در اختيار دارند استفاده كنند كه تذكر و بيدارى در آن روز بسيار دير است.

٤٤- يَوْمَ تَأْتى كُلُّ نَفْسٍ تُجادِلُ عَنْ نَفْسِها

اين نام چهره ديگرى از آن روز بزرگ ترسيم مى‌كند، مى‌فرمايد: «به ياد آريد روزى را كه هركس تنها به دفاع از خود مى‌پردازد. (يَوْمَ تَأْتى كُلُّ نَفْسٍ تُجادِلُ عَنْ نَفْسِها) (نحل ١١١).

آرى در آن روز چنان هول و وحشت عذاب و كيفر الهى سراسر وجود انسان را فرا مى‌گيرد كه عزيزترين عزيزان را به دست فراموشى مى‌سپرد، نه در فكر فرزند است، و نه همسر و پدر و مادر و دوستان صميمى، تنها در فكر نجات خويش است و بس.

در حديثى آمده است كه «هركسى روز قيامت مى‌گويد: نفسى نفسى «خودم، خودم!»، به خاطر شدت ترس روز قيامت جز محمد صلى الله عليه و آله و سلم كه او به دفاع از امتش برمى‌خيزد (كُلُّ احَدٍ يَقُولُ يَوْمَ الْقِيامَةِ نَفْسِى نَفْسِى مِنْ شِدَّةِ هَوْلِ يَوْمِ الْقِيامَةِ، سِوَى‌ مُحَمَّدٍ صلى الله عليه و آله و سلم فَانَّهُ يَسْئَلُ فى امَّتِهِ). [١]

٤٥- يَوْمَ يَقُومُ النّاسُ لِرَبِّ الْعالَمينَ‌

اين نام كه در حقيقت توضيحى است براى نام «قيامت» در آيه ٦ مطففين آمده و مى‌گويد: «آن روز روزى است كه همه مردم در پيشگاه رب العالمين قيام مى‌كنند» (يَوْمُ يَقُومُ النّاسُ لِرَبِّ الْعالَمينَ).

قيامى كه نشانه جدى بودن مسائل آن روز، نشانه حضور در يك دادگاه بزرگ، و نشانه رسيدگى به همه اعمال آنهاست.

جالب اين‌كه قرآن مجيد اين تعبير را در سوره مطففين براى بيدار كردن كم فروشان بيان كرده، و

[١]. تفسير قرطبى، جلد ٦، صفحه ٣٨٠٩.