پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٥٧ - برزخ و ويژگىهايش

مِنْ حُفَرُ الْنِيرانِ: «قبر باغى از باغ‌هاى بهشت، يا حفره‌اى از حفره‌هاى دوزخ است». [١]

دوّمين آيه، نخست روى سخن را به پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم كرده، با صراحت مى‌گويد: «هرگز گمان مبر كسانى كه در راه خدا كشته شدند مردگانند، بلكه آنها زنده‌اند و نزد پروردگارشان روزى داده مى‌شوند» (وَ لا تَحْسَبَنَّ الَّذِينَ قُتِلُوا فِى سَبِيلِ اللَّه أمْواتاً بَلْ أحْياءٌ عِنْدِرَبِّهِمْ يُرْزَقُونَ).

و در سوّمين آيه، روى سخن را به همه مؤمنان كرده، صريحاً مى‌گويد: «به آنها كه در راه خدا كشته شدند مرده مگوئيد بلكه آنها زنده‌اند ولى شما نمى‌فهميد» (وَ لا تَقُوْلُوْا لِمَنْ يُقْتَلُ فى سَبيلِ اللَّه أَمْواتٌ بَلْ أَحْياءٌ ولَكِن لا تَشْعُرُوْنَ).

هر دو آيه از دلائل روشن وجود عالم برزخ است (هر چند تنها در مورد شهيدان سخن مى‌گويد) زيرا در هر دو مورد سخن از زنده بودن شهيدان و حتّى روزى گرفتن آنها و حضورشان در محضر قرب خدا است.

عجب اينكه بعضى از مفسّران بدون توجه به تعبيراتى كه در اين آيات و آيات بعد از آن آمده كه همگى حكايت از حيات شهداء (حيات به معناى واقعى كلمه) مى‌كند دست به توجيهاتى زده‌اند كه حيات را به مفهوم مجازى آن منعكس مى‌كند، مانند زنده بودن نام و آثار آنها، زنده بودن هدايت و طاعت و دين آنها، و يا زنده شدن روز قيامت از قبور!

آيا آنها دقّت نكرده‌اند كه قرآن مى‌گويد شهداء نزد پروردگارند.

روزى داده مى‌شوند.

به خاطر نعمت‌هاى فراوانى كه خداوند از فضل خود به آنان داده خوشحالند ترسى از آينده و غمى از گذشته ندارند.

اين تعبيرات چگونه با آن مفاهيم مجازى سازگار است؟

[١]. تفسير برهان، جلد ٣، صفحه ١٢٠، حديث ٢ و ١.