پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٢٣ - ١- اثرات فوقالعاده مثبت ايمان به رستاخيز

شبيه همين معنا در آيه ٢٢ سوره نحل نيز آمده است آنجا كه مى‌گويد: كسانى كه به آخرت ايمان ندارند دلهايشان حق را انكار مى‌كند و استكبار مى‌ورزند. (فَالَّذينَ لايُؤْمِنُونَ بِالْاخِرَةِ قُلُوبُهُمْ مُنْكِرَةٌ وَ هُمْ مُسْتَكْبِرُونَ).

در اينجا نيز «عدم ايمان به آخرت» به عنوان عاملى براى «انكار حق و تكبّر در برابر آن» معرفى شده است.

نتيجه بحث‌

از مجموع آنچه در آيات دوازدهگانه بالا آمد (و آيات مشابه آن) به خوبى روشن مى‌شود كه از يكسو ايمان به آخرت (دادگاه عدل الهى در جهان ديگر) سبب بيدارى و آگاهى و تقوى و تهذيب نفس و ترس از گناه و ظلم و ستم مى‌گردد، و از سوى ديگر بى ايمانى نسبت به اين امر سبب دور ماندن از حقايق و استكبار در برابر حق و غرق شدن در درياى مفاسد و گناهان مى‌شود.

و به اين ترتيب تأثير فوق‌العاده عميق ايمان به معاد در تربيت انسان‌ها از ديدگاه قران مجيد كاملًا مشخص مى‌شود.

توضيحات:

١- اثرات فوق‌العاده مثبت ايمان به رستاخيز

«مراقبه و محاسبه»، دو عامل مهم تربيت است، يك معنا مراقبه اين است كه انسان بداند كسى مراقب اوست و در همه حال، احوال او را زير نظر دارد، و از آن بالاتر اينكه اسرار درون او نيز در برابر وى آشكار است.

توجه به اين حقيقت انسان را در يك حالت بيدار باش دائم نگه مى‌دارد و توجه به «محاسبه» و اينكه تمامى اعمال او از كوچك و بزرگ و نيك و بد حسابرسى مى‌شود، و پاسخ عادلانه‌اى به هر كدام داده خواهد شد، سبب مى‌شود كه انسان خود را در انجام كارها آزاد مطلق نبيند، و هيچ كارى را ساده و