پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٥٦ - ٥- آيا ممكن است بار ديگر از خاك برخيزيم؟

مى‌گفتند: مردى پيدا شده كه مى‌گويد: وقتى شما خاك و پراكنده شديد بار ديگر آفرينش جديدى پيدا مى‌كنيد، سپس اين سخن را نشانه جنون يا دورغ بستن بر خدا معرفى مى‌كردند: يعنى اگر او عاقل است براى اغفال مردم به خدا بسته، و اگر عاقل نيست، اين سخنان از جنون او سرچشمه گرفته است!

و در آيه دوّم كه از قول كفّار قوم ثمود در برابر پيامبرشان صالح عليه السلام است نيز همين معنا ديده مى‌شود كه آنها از مسأله معاد كه از سوى حضرت صالح عليه السلام عنوان شده بود، سخت در شگفتى فرو رفته، و آن را يك نوع دروغ‌پردازى و افترى بر خدا مى‌شمردند!

همه اينها نشان مى‌دهد كه دعوت پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله و سلم يا صالح عليه السلام و ساير انبياء، دعوت به سوى معاد جسمانى بوده است، وگرنه چنين برخوردهايى نسبت به آن بى‌معنا بود. اينها دلائل ديگرى از قرآن مجيد بر مسأله معاد جسمانى است.

گروه ششم:

آياتى است كه از انواع نعمت‌هاى مادّى بهشت، ميوه‌ها، نهرها، ارائك (تخت‌ها)، انواع شراب‌هاى طهور (نوشابه‌هاى حلال)، انواع لباس‌ها، سايه‌ها، درختان مختلف و انواع لذائذ جسمانى ديگر كه آيات آن از شماره بيرون است، سخن مى‌گويد.

مسلّماً همه اين آيات را نمى‌توانيم بر معانى مجازى حمل كنيم، و الفاظ را بدون هيچ قرينه روشنى از معناى حقيقى آن منصرف سازيم، درست است كه ميوه‌ها و شراب‌ها و لباس‌ها و ظروف و غذاهاى بهشتى با آنچه در اين دنياست فرق بسيار دارد، و ما زندانيان اين دنياى محدود نمى‌توانيم افق‌هاى وسيع عالم آخرت را به خوبى درك كنيم، ولى هرچه هست اين نعمت‌ها، نعمت‌هايى است مادى كه فقط تناسب با معاد جسمانى دارد.

البته نعمت‌هاى بهشتى منحصر به نعمت‌هاى مادى نيست و در كنار نعمت‌هاى مادى مواهب بى‌نظير و غير قابل توصيف معنوى و روحانى نيز وجود دارد، ولى اينها مانع وجود نعمت‌هاى مادى نيست.

به تعبير ديگر چون معاد هم جنبه جسمانى دارد و هم جنبه روحانى، نعمت‌هاى بهشت نيز جنبه‌