ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٥ - شناخت ناشى از هدايت الهى
معمولا هدايت را بر دو نوع تكوينى و تشريعى تقسيم ميكنند . هدايت تكوينى عبارتست از بجريان انداختن اجزاء و روابط تكوينى طبيعت و انسان ، در مجراى قانونى خود ، اين هدايت را نظم دقيق حاكم بر آن دو قلمرو اثبات مى نمايد ، اين تفسير براى هدايت تكوينى در مواردى از آيات قرآنى آمده است . از آن جمله در سورهء « طه آيهء ٤٩ و ٥٠ در سؤال فرعون از حضرت موسى ( ع ) چنين است : ( قالَ فَمَنْ رَبُّكُما يا مُوسى . قالَ رَبُّنَا الَّذِي أَعْطى كُلَّ شَيْءٍ خَلْقَه ثُمَّ هَدى ) ( فرعون گفت : اى موسى ، پروردگار شما كيست موسى گفت : پروردگار ما آن خداوند است كه خلقت هر چيزى را عطا فرمود و سپس آنرا هدايت فرمود ) .
هدايت تشريعى عبارتست از آن دستورات خداوندى كه انسانها با پيروى از آنها ، مى توانند به رشد و كمال خود برسند . در آيات قرآنى هر دو نوع هدايت از طرف خداوندى مطرح شده است : ١ - ( ذلِكَ الْكِتابُ لا رَيْبَ فِيه . هُدىً لِلْمُتَّقِينَ ) [١] ( آن كتاب آسمانى است كه ترديدى در آن نيست و وسيلهء هدايت است براى مردمى كه تقوى بورزند ) .
٢ - ( وَلَنْ تَرْضى عَنْكَ الْيَهُودُ وَ ) [٢] ( به آنان بگو : هدايت واقعى فقط هدايت خداونديست ) .
٣ - ( وَلَنَبْلُوَنَّكُمْ بِشَيْءٍ مِنَ الْخَوْفِ وَالْجُوعِ وَنَقْصٍ مِنَ الأَمْوالِ وَالأَنْفُسِ وَ . الثَّمَراتِ وَبَشِّرِ الصَّابِرِينَ الَّذِينَ إِذا أَصابَتْهُمْ مُصِيبَةٌ قالُوا إِنَّا لِلَّه ) [٣] ( و بردباران را بشارت بده ، آنان كسانى هستند كه هنگامى كه مصيبتى بر آنان
[١] البقرة آيه ٢ .
[٢] البقرة آيه ١٢٠ و الانعام آيه ٧١ .
[٣] البقرة آيه ١٥٦ و ١٥٧ .