نظر شکل و کیفیت و ویژگیها متناسب با نیازهای مادی است . پس در حقیقت ، میان نیازهای مادی و نیازهای معنوی دو نوع اولویت برقرار است‌ : اولویت وجودی یعنی نیاز معنوی مولود نیاز مادی است ، و دیگر اولویت‌ ماهوی یعنی شکل و خصوصیت و چگونگی نیاز معنوی تابع شکل و خصوصیت و چگونگی نیاز مادی است . در کتاب ماتریالیسم تاریخی تألیف " پ .
رویان " از کتاب تفکرات فلسفی " هایمن لوی " صفحه ٩٢ چنین نقل می‌کند : " راه مادی زندگی بشر وی را بر آن داشت که تئوریهایی بر طبق وسایل‌ رفع احتیاجات مادی زمان ، راجع به دنیا ( جهان بینی ) و اجتماع و هنر و اخلاق و سایر معنویات که از همین راه مادی و تولید ناشی شده بودند ، بیان‌ نماید " [١] .
از این رو طرز داوری علمی ، تفکر فلسفی ، ذوق و احساس زیبایی و هنر ، ارزیابی اخلاقی ، گرایش مذهبی هر فرد تابع طرز معاش اوست . اینجاست که‌ وقتی که این اصل در مورد فرد پیاده می‌شود به این صورت ادا می‌شود : بگو چه می‌خورد تا بگویم چه فکر می‌کند . و اگر در سطح جامعه پیاده شود گفته‌ می‌شود : بگو درجه رشد ابزار تولید چیست و بگو چه روابط اقتصادی میان‌ افراد جامعه حکمفرماست تا بگویم چه ایدئولوژی و چه فلسفه و چه اخلاق و چه‌ مذهبی در آن جامعه وجود دارد .
نقطه مقابل این نظریه ، نظریه اصالت نیازهای معنوی است . طبق این‌ نظریه هر چند در فرد انسان نیازهای مادی از نظر زمانی

[١] ماتریالیسم تاریخی ، ص . ٣٧