جامعه و تاریخ - مطهری، مرتضی - الصفحة ٣٨

کرده باشد یقینا علتی کلی در کار بوده که موجب گردیده است تا دولت‌ مذکور به دنبال یک نبرد از پا درآید . سخن کوتاه ، روند اصلی است که‌ موجب همه پیشامدهای جزئی می‌شود " [١] .
قرآن کریم تصریح می‌کند که امتها و جامعه‌ها از آن جهت که امت و جامعه‌اند ( نه صرفا افراد جامعه‌ها ) ، سنتها و قانونها و اعتلاها و انحطاط ها بر طبق آن سنتها و قانونها دارند . سرنوشت مشترک داشتن به معنی سنت‌ داشتن جامعه است . درباره قوم بنی‌اسرائیل می‌فرماید : " « و قضینا الی بنی‌اسرائیل فی الکتاب لتفسدن فی الارض مرتین و لتعلن‌ علوا کبیرا ٠ فاذا جاء وعد اولیهما بعثنا علیکم عبادا لنا اولی بأس شدید فجاسوا خلال الدیار وکان وعدا مفعولا ٠ ثم رددنا لکم الکره علیهم و امددناکم بأموال و بنین و جعلناکم أکثر نفیرا ٠ ان أحسنتم أحسنتم لانفسکم‌ وان أساتم فلها ، فاذا جاء وعد الاخره لیسوئوا وجوهکم و لیدخلوا المسجد کما دخلوه أول مره و لیتبروا ما علوا تتبیرا ٠ عسی ربکم أن یرحمکم و ان‌ عدتم عدنا و جعلنا جهنم للکافرین حصیرا »" [٢] .
در آن کتاب ( یکی از کتب آسمانی ) به بنی‌اسرائیل حکم کردیم که شما دو نوبت در زمین فساد و سرکشی بزرگ خواهید کرد . هنگامی که وقت انتقام‌ شما از سرکشی اولی برسد بندگانی نیرومند و جنگاور علیه شما برمی‌انگیزیم‌ تا آنجا که در درون خانه‌های شما نفوذ کنند و این وعده حتما عملی خواهد شد . آنگاه شما را ( در اثر پشیمانی از بدکاری و