فرهنگ عقايد و مذاهب اسلامى - سبحانی، علیرضا - الصفحة ٥٦٢ - ٩ شيخ مفيد
رسيده، وى در هنر كلام، بر معاصران خود پيشگام وبسيار هوشمند و پر حافظه است. من او را از نزديك ديدم، بسيار توانمند است.[١]
٢. ابن الجوزى(م٥٩٧) مى نويسد:
او رهبر و استاد علماى اماميه است، بر مذهب خود كتابهايى دارد و مرتضى يكى از شاگردان اوست. ابن المعلم در خانه خود در «درب رباح» مجلس درسى داشت كه همه عالمان در درس او حاضر مى شدند و پادشاهان آن مناطق(دولت آل بويه) او را بسيار دوست داشتند، زيرا پيرو مذهب او بودند.[٢]
٣. يافعى (م٧٦٨) مى نويسد:
در سال ٤١٣هـ عالم بزرگ شيعى و رهبر رافضيان، شيخ مفيد كه مؤلف كتابهاى بسيارى بود، درگذشت. او را به نام ابن المعلم نيز مى شناختند. در علم كلام وبحث و جدل و علم فقه برجسته بود، و با پيروان همه مذاهب گفتگو مى كرد و در دولت آل بويه، بسيار محترم و گران قدر بود، ابن ابى طى مى گويد: او بسيار صدقه مى داد و خشوع و خداترسى و نماز و روزه او فراوان بود، لباس زبر ومعمولى مى پوشيد. كسى ديگر مى گويد: عضدالدوله ديلمى بارها به ديدار شيخ مفيد مى شتافت، مفيد شيخى ميان بالا و لاغر و رنگين پوست بود، و ٧٦ سال عمر كرد و بيش از ٢٠٠(دويست) كتاب از خود به يادگار نهاد. تشييع جنازه او مشهور است كه در آن هشتاد هزار نفر از شيعيان و رافضيان شركت كرده بودند.[٣]
[١] فهرست، ص ٢٦٦.
[٢] المنتظم، ج١٥، ص ١٥٧.
[٣] مرآة الجنان، ج٣، ص ٢٨، چاپ هند.