فرهنگ عقايد و مذاهب اسلامى - سبحانی، علیرضا - الصفحة ٢٩٦ - ٧ مسح بر پاها در وضو

شده اند و مى كوشند هر دو قرائت را با قواعد عربى تطبيق دهند.

توضيح اين كه مى گويند: بنابر قرائت «فتح»، لفظ «و أرجلكم» عطف بر «وجوهكم» است، و عامل در هر دو فعل «فاغسلوا» است، پس نتيجه اين مى شود: صورتها و پاها را تا مفصل بشوييد.

بنابر قرائت جرّ، لفظ «وأرجلكم»، عطف بر ظاهر «برؤوسكم» نيست بلكه جرّ به خاطر جوار است يعنى چون در كنار مجرور قرار گرفته «برؤوسكم»، آن هم مجرور خوانده شده است و گرنه ارتباطى به جمله (وامسحوا برؤوسكم)ندارد.

يادآور مى شويم هر دو قرائت، محكوم به ابهام، بلكه عدم صحّت است،امّا قرائت نصب، لازمه آن اين است كه بين «معطوف» و «معطوفٌ عليه»، جمله نامربوطى فاصله افتاده باشد، در حالى كه اين روش،از نظر قواعد در عطف مفرد بر مفرد، جايز نيست تا چه رسد عطف جمله.

توضيح اين كه جمله «فاغسلوا وجوهكم» معطوف عليه است بين آن و معطوف كه (أرجلكم إلى الكعبين)باشد، جمله (وامسحوا برؤوسكم)قرار گرفته كه هيچ ارتباطى بين اين دو وجود ندارد، و هرگز در لغت عرب آن هم در كلام فصيح چنين فاصله اى كه مايه اشتباه است، صورت نمى پذيرد و اگر هم روزى در شعر شاعرى، به كار رود در موردى خواهد بود كه مايه اشتباه نشود، و شما اين آيه را در اختيار هر فردى كه آشنا به زبان عرب باشد، قرار دهيد، هرگز فكر نمى كند كه جمله «وأرجلكم» عطف بر نقطه اى دور، يعنى «وجوهكم» است. و به تعبير ديگر اگر بنا بود، پاها شسته شود، ديگر جهت نداشت كه پس از جمله