در سرزمين تبوک(تفسير سوره توبه) - سبحانى، شیخ جعفر - الصفحة ٧٦ - آيا گروه مرتدِ پس از پيامبر، مصداق اين آيه بودند؟

آيه زير اشاره به همان است:

(لَقَدْ رَضِىَ اللّهُ عَنِ الْمُؤْمِنِينَ إِذْ يُبايِعُونَكَ تَحْتَ الشَّجَرَةِ فَعَلِمَ مَا فِى قُلُوبِهِمْ فَأَنْزَلَ السَّكِينَةَ عَلَيْهمْ وَأَثابَهُمْ فَتْحاً قَرِيباً);[١]

«خدا از مؤمنان خوشنود گرديد، هنگامى كه با تو زير درخت بيعت مى كردند. خدا از آن چه در دل آنها بود آگاه شد و به قلوب آنان آرامش بخشيد و با پيروزى نزديكى، آنان را پاداش داد».

كسانى كه در واقعه «بيعة الرّضوان» حضور داشتند گروهى بودند كه سابقه ممتدى در ايمان و اسلام داشتند و اين بيعت و پيمان، نه به خاطر تحقّق بخشيدن به ايمان و اسلام آنان بود بلكه به منظور تحكيم علل پيشرفت در جنگ صورت گرفت. گاهى پيامبر از زنان (پس از ايمان آوردن) بيعت مى گرفت كه از جاده توحيد بيرون نروند و خود را از آلودگى هاى مادى حفظ كنند، چنان كه مى فرمايد:

(يا أَيُّها النَّبِىُّ إِذا جَاءَكَ الْمُؤْمِناتُ يُبايِعْنَكَ عَلى أَنْ لا يُشْرِكْنَ بِاللّهِ شَيْئاً وَلا يَسْرِقْنَ وَلا يَزْنِينَ).[٢]

«اى پيامبر، هنگامى كه زنان با ايمان بيايند و با تو بيعت كنند كه شرك نورزند و دزدى نكنند و اعمال منافى عفت انجام ندهند، بيعت آنها را بپذير».

نتيجه مطلب اين خواهد بود كه، به طور حتم روى سخن در اين آيه با كسانى است كه با پيامبر، پيمان داشته اند و گروهى كه پس از مرگ رسول اكرم مرتد شدند و پيش از ارتداد مؤمن بودند و عهد و پيمانى با پيامبر اكرم و مسلمانان نداشتند; هرگز ايمان آنان به رسالت پيامبر مستلزم بيعت نبود، بلكه بيعت گاهى در مواقع حساس