در پرتو وحى - موسوى اردبيلى، سيد عبدالكريم - الصفحة ٤٦٠ - هدف هاى اين سوره

گوشزد مى‌نمايد تا اين كه با يك امر به خود مى‌آيد و در برابر خدا به خاك مى‌افتد.

ادبيات ويژه سوره‌

كلمه «اقرأ» دوبار تكرار شده و هر دوبار مفعول «اقرأ» نيامده است؛ «خلق» نيز دوبار تكرار شده: مرحله اول بدون ذكر مخلوق و مرحله دوم با ذكر مخلوق. سه بار «ربّ» با اضافه به كاف خطاب ذكر شده است. سه بار «كلّا» تكرار شده است در هر سه بار اضراب از آن چه ذكر شده نيست، بلكه اضراب است از لازمه آن چه ذكر شده و مصحح گفتن كلامى است كه اضراب از آن مى‌باشد. دو بار كلمه «إنْ» بدون ذكر جواب آن آمده است و در مجموع، آن چه گفته شد تركيب ويژه‌اى به اين سوره داده است بهگونه‌اى كه آن را از ساير سور شريفه قرآن ممتاز ساخته است.

تذكر

در برخى از كتاب‌ها آمده است: «آغاز وحى بر پيغمبر به صورت خواب صادق بوده (رسول‌الله خوابى را نمى‌ديد مگر روشن و صاف مانند سپيده صبح) بعد كم كم علاقه ايشان به خلوت گزيدن و گوشهگيرى روز به روز زياد مى‌شود تا اين كه ايشان يكسره به كوه حراء رفته و در آنجا به خلوت مى‌نشيند و به عبادت خداوند و شب زندهدارى مى‌پردازد و اين كه ايشان فرموده‌اند: شبى در غار حراء نشسته بودم فرشته آمد و گفت: بخوان، گفتم: من قارى نيستم. پس مرا گرفت و فشار داد، به طورى كه من احساس فشار كردم. بعد رها كرد و گفت: بخوان. من‌