یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٣٣٩ - فریضه علم

یادداشتهای استاد مطهری، ج ٦، ص: ٣٣٩

اقتصاد نیرومند و تکامل یافته متکی باشد امکان ناپذیر است.

بنابراین وقتی میگویند که در بعضی از کشورها بدون شائبه تظاهر بهطور عمیق در زمینه مبارزه با بیسوادی و توسعه تعلیمات اساسی و اکابر یا مهمتر از آن درباره تعمیم آموزش ابتدایی کوشش همگانی صورت میگیرد، به معنای آن است که مردمان آن نواحی به اهمیت نقشی که در دنیای کنونی بر عهده دارند پی بردهاند و میکوشند تا همراه با توسعه تعلیم و تربیت عمومی، مقدورات مالی اجتماع خود را نیز افزایش دهند و مبانی جدیدی برای اقتصاد خود بریزند.

مطلب درست است ولی اگر به سائقه دینْ مردم متحرک شوند، با ده یک بودجهای که از طریق عادی ممکن است باسواد شوند باسواد میشوند، به شرط اینکه یک فریضه دینی از طرف معلم و متعلم تلقی شود، مثلًا هر آخوند ده و هر پیشنماز شهر وظیفه خود بداند که در تعلیمات عمومی کوشش کند و تارک علم را به منزله تارک یک فریضه دینی از قبیل روزه و نماز تلقی کند. در این وقت با نداشتن اقتصاد سالم توفیق خواهند یافت، یعنی قدرت دین تا حد زیادی جای قدرت پول را میگیرد.

ایضاً در مقدمه مینویسد:

نزدیک هفتاد درصد نفوس ایران را کشاورزان تشکیل میدهند و اکثریت عظیم قشرهای دهقانی ایران قادر به خواندن و نوشتن نیستند. وضع شهرهای ایران هم اندکی بهتر از این است. با توجه به اینکه فعلًا بیش از شصت درصد کودکانی که میتوانند قدم به آموزشگاهها گذارند وسایل آموزش ندارند، این حقیقت را روشن میسازد که در آینده نیز میلیونها نفر به خیل بیسوادان خواهند پیوست و دهها سال دیگر نیز مشکلات تحصیلی مردم را باید از طریق شیوههای