یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٣٥٦ - فریضه علم

یادداشتهای استاد مطهری، ج ٦، ص: ٣٥٦

است که بگوییم که اسلام فقط مردها را مکلف کرده که تقوا داشته باشند نه زنها را. علم و تقوا از نظر اسلام در ردیف یکدیگرند. در آیه معروف بعثت میفرماید:

یتلوا علیهم ایاته و یزکیهم و یعلمهم الکتاب و الحکمة.

همان طوری که یزکیهم را به قرینه صیغه مذکر نمیتوان به مردها اختصاص داد، یعلمهم الکتاب و الحکمة را نیز نمیتوان اختصاص داد.

البته چیزی که هست همان طوری که همه مردها به حسب شئون مختلف زندگی از لحاظ نوع علم یک جور وظیفه ندارند، جنسیت نیز نوع علم مطلوب را عوض میکند. اساساً تمام جامعه را باید به منزله یک شخص فرض کرد و آنگاه حساب کرد که وظیفه علمی مرد چیست و وظیفه علمی زن چیست. آیا میتوان گفت که ما قابله مسلمان زن، پزشک زنانه یا پرستار زنانه و یا خیاط زنانه و یا آشپز زنانه و غیر اینها لازم نداریم؟ اینکه نوع تکالیف اجتماعی زن با مرد فرق میکند یا نمیکند، مطلب دیگری است.

٢٣. ملاک علم ممنوع همان است که پیغمبر فرمود:

ذلک علم لایضر من جهله و لاینفع من علمه.

در اخبار ما به علم نافع، زیاد تعبیر شده است.

٢٤. علم و دین: بعضیها موضوع «چو علم آموختی از حرص آنگه ترس کاندر شب- چو دزدی با چراغ آید گزیدهتر برد کالا» را بهانه کرده و به علم میتازند، در صورتی که در عین اینکه علم بی ایمان را ما هم معتقدیم که زیانها دارد ولی بسیاری از دزدیها که به وسیله باسوادها میشود در اثر این است که علم عمومیت ندارد.

٢٥. این موضوع که علم چراغ است ضمناً مفید این معنی است که علم برای عمل است. همان طوری که در دفتر ٩٠ گفتیم مقدسترین