یادداشتهای استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٢٦٣ - عدالت اجتماعی
یادداشتهای استاد مطهری، ج ٦، ص: ٢٦٣
نامساوی) در تقسیم مواهب زندگی؛ یعنی از لحاظ ایجاد امکانات، همه مردم را علی السویه بگیرد چون از این لحاظ همه علی السویهاند و باید علی السویه باشند. و اما از لحاظ ایجاد حق استیفا (مالکیت و تسلط فعلی و عملی) در شرایط متساوی از لحاظ عمل و فضیلت و هدفهای کمالی انسانی و از لحاظ انجام وظیفه مساوی باشند و اما در شرایط غیر مساوی از لحاظ انجام وظیفه، ایجاد حق بهطور نامتساوی باشد.
یا اینکه اساساً معنی عدالت مساوات نیست، توازن است و اگر اینچنین است آیا توازن به این است که مساوات در تقسیم بهرهها باشد و تفاوت افراد ندیده گرفته شود و یا توازن به این است که اختلافات در نظر گرفته شود؟ این دو معنی توازن به دو معنی مساوات نتیجتاً منطبق میشود.
یا اینکه عدالت، رعایت مصلحت و بقای اجتماع است؟
٥. ضامن اجرای عدالت چیست؟ عوامل یا عامل اصلی برقراری عدالت چیست؟ نقش علم در برقراری عدالت، نقش ایمان در برقراری عدالت، اینکه مشکل بزرگ از نظر عامه مفکرین در باب عدالت، رژیم و قانون است ولی از نظر خاص ما دخالت ضامن اجرایی خصوصاً عامل اصلی یعنی ایمان به عدالت و مقدس و محترم شمردن آن و خوف از آلودگی به ظلم بزرگترین عامل است [١] ٦. عدالت اجتماعی از نظر دین مقدس اسلام. برای این قسمت به ورقههای خاص عدالت اجتماعی در اسلام مراجعه شود.
[١] به عبارت دیگر، فرق انبیا و مفکرین بشری این است که مفکران بشر فقط قوانین را در جهت عدالت تعدیل کردند، اما انبیا ایمان به عدالت و احترام به حقوق را نیز آوردند. مشکل اساسی نشناختن عدالت نیست، مشکل اساسی عمل نکردن و ایمان نداشتن به عدالت است.