یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٢٥٨ - عدالت اجتماعی در اسلام

یادداشتهای استاد مطهری، ج ٦، ص: ٢٥٨

میان بردهایم و این به عقیده من جنایت بزرگی است بر بشریت.

سوسیالیستها نام تعاونهای عاطفی اسلامی را سیاست استرحامی و صدقه سری گذاشتهاند و مدعی هستند که ضمانت اجرایی ندارد. ولی آنها توجه ندارند که اولًا اسلام آن اندازه که لازم است از نظر عدالت اقدامات وسیع کرده است و ضمانت اجرایی هم دارد، و اما این قسمت مافوق عدالت است و ضمانت اجرایی آن را منتفی میکند.

عقیده غزالی که در باب ... نقل کردیم از تفسیر طنطاوی این است که روح اسلام این است که زندگی اجتماعی باشد اما اختیاری نه اجباری. در حدیث است که امام صادق فرمود: ایمان حقیقی آنوقت است که مؤمنین دست به جیب یکدیگر مثل جیب خودشان بکنند و طرف احساس ناراحتی نکند. اگر قانون اجباراً محصول کار همه را برای همه تقسیم کند، دیگر عاطفه و تعاون عاطفی و فداکاری معنی ندارد، همان طوری که فداکاری سربازی آنگاه سربازی و فداکاری [محسوب] میشود که سرباز از روی شور و احساسات و میل به خدمت به همنوعان سربازی و فداکاری کند، اما سربازی که فی المثل او را در صف جلو فرستادهاند ولی پشت سرش توپخانه و مسلسل هست که به محض اینکه دستور فرمانده را تخلف کند همان جا به مسلسل بسته میشود و کشته شدن خود را در بازگشتن، قطعی و در حمله و پایداری احتمالی میداند و قهراً پایداری میکند، این عمل را نمیتوان سربازی و فداکاری نامید. لهذا خیلی تفاوت است میان اصحاب طارق بن زیاد که فرمانده یعنی خود طارق کشتیها و آذوقههای آنها را سوخت و آنها بالاجبار کوشیدند تا فاتح شدند و میان اصحاب امام حسین که شب عاشورا به آنها اطمینان داد از ناحیه دشمن تأمیناند، از ناحیه خودش هم بیعت را از آنها برداشته است، با اطمینان به اینکه فردا صد درصد کشته میشوند. بلکه تفاوت میان اینها از زمین تا آسمان است. سرباز حقیقی و فداکار، اینها بودند. این بود که خود حضرت فرمود: من مثل اینها سراغ ندارم.

به هر حال بهترین دلیل سوسیالیستها و نزدیکترین منطق آنها به