لا تَشْعُرُونَ‌ إِنَّ الَّذِينَ يُنادُونَكَ مِنْ وَراءِ الْحُجُراتِ أَكْثَرُهُمْ لا يَعْقِلُونَ‌ وَ لَوْ أَنَّهُمْ صَبَرُوا حَتَّى تَخْرُجَ إِلَيْهِمْ لَكانَ خَيْراً لَهُمْ‌ ....

حجرات (٤٩) ١ و ٢ و ٤ و ٥

٥. يكنواختى‌

١٢٥. يكنواختى غذاى بنى‌اسرائيل سبب بى‌صبرى و اعتراض آنان به موسى عليه السلام:

وَ إِذْ قُلْتُمْ يا مُوسى‌ لَنْ نَصْبِرَ عَلى‌ طَعامٍ واحِدٍ فَادْعُ لَنا رَبَّكَ يُخْرِجْ لَنا مِمَّا تُنْبِتُ الْأَرْضُ مِنْ بَقْلِها وَ قِثَّائِها وَ فُومِها وَ عَدَسِها وَ بَصَلِها ....

بقره (٢) ٦١

پاداش صبر

--) همين مدخل، صابران، پاداش صابران‌

تبليغ صبر

--) همين مدخل، توصيه به صبر

تشبيه صبر

١٢٦. تشبيه صبر زياد به ريختن آب از بالا در دعاى سپاه طالوت:

فَلَمَّا فَصَلَ طالُوتُ بِالْجُنُودِ ... قالُوا رَبَّنا أَفْرِغْ عَلَيْنا صَبْراً ... [١]

بقره (٢) ٢٤٩ و ٢٥٠

١٢٧. تشبيه صبر فراوان به ريختن آب از بالا در دعاى سحره فرعون پس از ايمان به پروردگار عالم:

وَ أُلْقِيَ السَّحَرَةُ ساجِدِينَ‌ قالُوا آمَنَّا بِرَبِّ الْعالَمِينَ‌ وَ ما تَنْقِمُ مِنَّا إِلَّا أَنْ آمَنَّا بِآياتِ رَبِّنا لَمَّا جاءَتْنا رَبَّنا أَفْرِغْ عَلَيْنا صَبْراً ....

اعراف (٧) ١٢٠ و ١٢١ و ١٢٦

تشويق به صبر

--) همين مدخل، توصيه به صبر و دعوت به صبر

توصيه به صبر

١٢٨. ايمان و توصيه يكديگر به صبر از شرايط قرار گرفتن آزادكنندگان برده و انفاق‌كنندگان در روزهاى سخت، در شمار اصحاب يمين:

فَلَا اقْتَحَمَ الْعَقَبَةَ وَ ما أَدْراكَ مَا الْعَقَبَةُ فَكُّ رَقَبَةٍ أَوْ إِطْعامٌ فِي يَوْمٍ ذِي مَسْغَبَةٍ يَتِيماً ذا مَقْرَبَةٍ أَوْ مِسْكِيناً ذا مَتْرَبَةٍ ثُمَّ كانَ مِنَ الَّذِينَ آمَنُوا وَ تَواصَوْا بِالصَّبْرِ وَ تَواصَوْا بِالْمَرْحَمَةِ أُولئِكَ أَصْحابُ الْمَيْمَنَةِ.

بلد (٩٠) ١١-/ ١٨

١٢٩. ايمان و توصيه يكديگر به صبر و ترحّم برتر از آزادسازى برده و اطعام نيازمندان در روزهاى سخت:

بلد (٩٠) ١١-/ ١٧

[١] . «أفرغت الدّلو» به معناى فرو ريختن آنچه در آن است (آب) مى‌باشد. (مفردات، ص ٦٣٢، «فرغ») و در «أفرغ علينا صبرا» صبر به آب تشبيه شده كه از نوع تشبيه معقول به محسوس است و مقصود از آن صبر قوى و زياد است. (تفسير التحريروالتنوير، ج ٥، جزء ٩، ص ٥٦؛ ج ٢، جزء ٢، ص ٤٩٩)

[٢] . آوردن «ثمّ» در آيه ياد شده براى بيان تراخى و تباعد ايمان در رتبه و فضيلت از آزادسازى برده و صدقه است. (الكشّاف، ج ٤، ص ٧٥٧)