فرهنگ قرآن - مرکز فرهنگ و معارف قرآن - الصفحة ١٨٠ - تشبيه به صاعقه
لصدقون» (انعام (٦) ١٤٦) [١]
نيز--) خدا، صدق خدا
صارف السوء/ اسماوصفات
اين صفت فعل الهى به معناى برگردانيدن است كه به صورت فعل ماضى «صَرَف ... صَرّف» و مضارع «تصرّف» ١٨ بار در قرآن تكرار شده است:
آلعمران (٣) ١٥٢؛ انعام (٦) ٤٦ و ٦٥ و ١٠٥؛ اعراف (٧) ٥٨ و ١٤٦؛ توبه (٩) ١٢٧؛ يوسف (١٢) ٢٤ و ٣٣ و ٣٤؛ اسراء (١٧) ٤١ و ٨٩؛ كهف (١٨) ٥٤؛ طه (٢٠) ١١٣؛ نور (٢٤) ٤٣؛ فرقان (٢٥) ٥٠؛ احقاف (٤٦) ٢٧ و ٢٩ [٢]
صاعقه
صاعقه به معناى صداى شديد از جوّ؛ [٣] آتشى كه بر اثر رعد و برق شديد پديد آيد؛ آذرخش [٤]؛ آتشى كه از آسمان فرو افتد. [٥] در اين مدخل از واژههاى «حسبان»، «صاعقه»، «صواعق» و «رجفه» استفاده شده است.
اهمّ عناوين: آثار صاعقه، سوختن با صاعقه و كيفر با صاعقه.
آثار صاعقه
١. ترس
١. صاعقهها، درپىدارنده ترس و وحشت:
... يَجْعَلُونَ أَصابِعَهُمْ فِي آذانِهِمْ مِنَ الصَّواعِقِ حَذَرَ الْمَوْتِ ....
بقره (٢) ١٩
٢. مرگ
٢. امكان مرگ و نابودى، بر اثر صاعقه:
... يَجْعَلُونَ أَصابِعَهُمْ فِي آذانِهِمْ مِنَ الصَّواعِقِ حَذَرَ الْمَوْتِ ....
بقره (٢) ١٩
٣. مصيبت
٣. صاعقهها، وسيله وارد شدن بلا و مصيبت بر آدميان:
... وَ يُرْسِلُ الصَّواعِقَ فَيُصِيبُ بِها مَنْ يَشاءُ ....
رعد (١٣) ١٣
نيز--) همين مدخل، كيفر با صاعقه
انذار با صاعقه
٤. انذار مشركان اعراضكننده از دعوت پيامبر صلى الله عليه و آله به صاعقه هلاككننده:
فَإِنْ أَعْرَضُوا فَقُلْ أَنْذَرْتُكُمْ صاعِقَةً مِثْلَ صاعِقَةِ عادٍ وَ ثَمُودَ.
فصلت (٤١) ١٣
تشبيه به صاعقه
٥. قرآن و معارف آن براى منافقان، همانند صاعقههاى وحشتناك و مرگبار:
وَ مِنَ النَّاسِ مَنْ يَقُولُ آمَنَّا بِاللَّهِ وَ بِالْيَوْمِ الْآخِرِ وَ ما هُمْ بِمُؤْمِنِينَ ... يَجْعَلُونَ أَصابِعَهُمْ فِي آذانِهِمْ مِنَ الصَّواعِقِ حَذَرَ الْمَوْتِ ... [٦]
بقره (٢) ٨ و ١٩
[١] . اسما و صفات الهى فقط در قرآن، ج ١، ص ٧٤٨
[٢] . همان، ص ٧٥٤
[٣] . مفردات، ص ٤٨٥، «صعق»
[٤] . فرهنگ فارسى، ج ٢، ص ٢١٢٤، «صاعقه»
[٥] . مجمعالبيان، ج ٥-/ ٦، ص ٤٣٣
[٦] . طبق قولى مقصود از صواعق، وعيدهاى قرآن است. (همان، ج ١-/ ٢، ص ١٥٠)