در سرزمين تبوک(تفسير سوره توبه) - سبحانى، شیخ جعفر - الصفحة ٣٠٤ - مسجد ضرار در كجا و چگونه به وجود آمد؟

دوازده نفر از سران منافق ساكن دهكده قبا ـ كه در بيرون مدينه قرار داشت ـ نامه اى نوشت و دستور داد در آن نقطه مسجدى در برابر مسجد قبا ـ كه پيامبر پيش از ورود خود به مدينه شالوده آن را در مدت اقامت چند روزه خود ريخته بود ـ بسازند و اين ساختمان در ظاهر به نام مسجد باشد و در واقع محفلى براى حزب و مجمعى براى منافقان به شمار رود و در مواقع نماز، به بهانه نماز گزاردن در آن جا گرد آيند و تعليمات تخريبى ببينند و در طريق اجراى دستورهاى ابوعامر به بحث و مذاكره بپردازند.

نمايندگان حزب منافق خدمت پيامبر آمدند و به بهانه اين كه پيران و بيماران در شب هاى تار و بارانى موفق نمى شوند مسافت ميان خانه ها و مسجد قبا را طى كنند، اجازه خواستند مسجدى ساخته شود. پيامبر اكرم(صلى الله عليه وآله وسلم) اجازه صريحى نداد و بلافاصله عازم تبوك گرديد. چند ماه مسافرت پيامبر طول كشيد و منافقان از اين فرصت استفاده كرده ساختمان مسجد را به پايان رساندند. هنگام مراجعت پيامبر از تبوك، منافقان اصرار داشتند كه پيامبر آن جا را با اقامه جماعت افتتاح فرمايد تا به تمام معنا رنگ مسجد به خود بگيرد و ديگر، رهبر مسلمانان نتواند آن را ويران كند. فرشته وحى نازل گرديد و از منويات سوء منافقان، پيامبر را آگاه ساخت و با آوردن آيات ياد شده اهداف منافقان را از ساختن اين معبد، در چهار كلمه خلاصه كرد و اكنون به شرح اين چهار هدف مى پردازيم:

١. (ضِراراً): اين مسجد به عنوان ضرر وارد كردن به مسلمانان ساخته شده و هيچ غرض خدايى در آن نيست.

٢. (وَكُفْراً): براى تقويت كفر بنا شده است.

٣. (وَ تَفْرِيقاً): براى ايجاد دو دستگى و ايجاد اختلاف ميان مردم «قبا» ساخته شده تا نتوانند آنان اجتماع صحيحى به وجود آورند.