در سرزمين تبوک(تفسير سوره توبه) - سبحانى، شیخ جعفر - الصفحة ٢٥٨ - معناى مجاهدت در آيه چيست؟
با جمله (وَهَمُّوا بِما لَمْ يَنالُوا)اشاره مى نمايد.
وظيفه مسلمانان در برابر منافقان
حكومت هاى امروز، پس از شناسايى مخالفان خود، آنان را به عناوين مختلف از ميان مى برند و يا در سياه چال ها شكنجه مى دهند، ولى در اسلام، قصاص قبل از جنايت صحيح نيست و حاكم عادل اسلامى، هرگاه از تصميم كسى داير بر قتل او آگاه گردد بايد به حكم خرد از او احتياط كند، ولى هرگز او را نمى تواند اعدام نمايد، يا به سياه چال ها روانه سازد. خود قرآن فقط به پيامبر اكرم (صلى الله عليه وآله وسلم)دستور پرهيز از منافقين را داده است:
(هُمُ الْعَدُوُّ فَاحْذَرْهُمْ قاتَلَهُمُ اللّهُ أَنّى يُؤْفَكُونَ).
«آنها دشمنانند. از آنها پرهيز كن خدا نابودشان سازد، به كجا مى روند!».
ولى اسلام در برابر اين گروه كارشكن و مزدور، راه مبارزه منفى را پيش مى گيرد و مسلمانان را موظف كرده كه با منافقين با كمال خشونت و غلظت رفتار نمايند، روى خوش به آنها نشان ندهند و معاشرت خود را با ايشان قطع نمايند، اين دستور از آيه (جاهِدِ الْكُفّارَ وَالْمُنافِقينَ وَاغْلُظْ عَلَيْهِمْ):« با كافران و منافقان نبرد كن و بر آنها سخت گيرى بنما»، استفاده مى شود.
معناى مجاهدت در آيه چيست؟
خشونت و غلظت، راه مؤثرى است براى كوبيدن اقليت مفسد در برابر اكثريت متّفق. چه بسا بر اثر فشار، روح توبه و اصلاح در آنها پديد آيد و جز اين راه ديگرى نيست، زيرا كشتن منافق متظاهر به اسلام، شرعاً صحيح و جايز نيست