فقرات فقهيه - شريفي اشکوري، الياس - الصفحة ٥٦ - فرقهاى بين روزه قضاء و روزه اداء

فرقهاى بين روزه قضاء و روزه اداء:

٢٢٤- روزه قضاء و روزه اداء در چند حكم با يكديگر تفاوت دارند:

اول: در تأخير نيّت، به اين معنى كه در روزه اداء ماه رمضان تأخير نيّت عادتاً- يعنى در غير حالاتى كه در فقرات (٦١، ٦٢، ٦٦ و ٦٧) بيان شدند- از اذان صبح جائز نيست، و موجب بطلان روزه مى‌باشد؛ ولى در قضاء روزه ماه رمضان تأخير نيت از طلوع فجر تا اذان ظهر- به شرط عدم ارتكاب مُفطِر- جائز است.

دوم: در اخلال به نيّت، به اين معنى كه در روزه اداء ماه رمضان، اخلال به نيت در طول ساعات روزه- حتى براى يك لحظه- جائز نيست و موجب بطلان روزه مى‌باشد؛ ولى در روزه قضاء اگر كسى بدون نيّت روزه صبح كند و بعد مصمّم شود كه روزه قضاء بگيرد، چنانچه تا هنگام ظهر شرعى مفطرى انجام نداده باشد مى‌تواند نيّت روزه كند و روزه بگيرد؛ و اما اگر تا ظهر نيّت نكند، ديگر مجال براى نيّت روزه قضاء نمى‌باشد.

و نيز بر فرض اينكه از اول فجر نيّت قضاء روزه رمضان كند، و پيش از ظهر مردّد شود و قصد افطار نمايد و سپس تا قبل از ظهر در حالى كه مفطرى انجام نداده است به نيّت روزه برگردد، روزه‌اش همچنان صحيح است.

سوم: در تقديم نيّت، يعنى در روزه قضاء رمضان، احتياط واجب آن است كه نيّت را جلوتر از شبى كه فردايش روزه مى‌گيرند واقع نسازند، مثلًا كسى كه مى‌خواهد روز شنبه روزه قضاء بگيرد، نمى‌تواند در روز جمعه نيّت كند كه فردا را روزه مى‌گيرم؛ ولى در روزه اداء ماه رمضان جائز است از روز اول ماه، روزه تمام ماه را تا آخر نيّت كند.

چهارم: در تعليق نيّت به لفظ قضاء، به اين معنى كه در روزه قضاء حتماً بايد عنوان قضاء در نيّت روزه لحاظ شود، و چنانچه روزه گيرنده بگويد فردا روزه مى‌گيرم و قضاء را در نيّت نياورد، قضاء روزه رمضان حساب نمى‌شود؛ اما در روزه اداء ماه رمضان تعيين نيّت به عنوان اداء لازم نيست، و اگر فقط نيّت كند كه فردا را روزه مى‌گيرم قربةً الى اللّه، كافى است و روزه اداء ماه رمضان حساب مى‌شود.

پنجم: در حكم بقاء بر جنابت، به اين معنى كه كسى كه مى‌خواهد قضاء روزه‌