صحيفه امام - الخميني، السيد روح الله - الصفحة ٣٤٨ - لزوم عبرتپذيرى از تاريخ

سخنرانى [در جمع هيأت محاسبات وزارت دارايى (عبرت از تاريخ)]

زمان: بعد از ظهر ١٠ تير ١٣٥٨/ ٦ شعبان ١٣٩٩

مكان: قم‌

موضوع: عبرت گرفتن از تاريخ عصر حاضر

حضار: هيأت شركت‌كننده در كار محاسبات وزارت دارايى‌

بسم اللَّه الرحمن الرحيم‌

لزوم عبرت‌پذيرى از تاريخ‌

تاريخ و آنچه كه به ملتها مى‌گذرد، اين بايد عبرت باشد براى مردم. از جمله، تاريخ عصر حاضر ببينيم كه چه شد كه يك همچو قدرتى از بين رفت، دولتها ببينند كه براى چه اين طور منهدم شد يك همچو قدرتى، و اجزاى دولتى، ادارات، ببينند كه چه شد قضيه؛ و موجب عبرت همه باشد.

هر دولتى كه متكى بر ملت نباشد، بلكه مقابل ملت بايستد، اين عاقبتش، و لو يك قدرى هم طولانى باشد، عاقبتش به همين عاقبتى كه اين پدر و پسر منتهى شدند، منتهى خواهد شد. رضا خان كارى كرد كه بين ملت هيچ پايگاهى نداشت. و من شاهد قضيه بودم كه متفقين كه به ايران رو آوردند و ايران را گرفتند و همه چيز ايرانى‌ها در معرض خطر بود، وقتى كه نتيجه اين شد كه رضا خان رفت شادى كردند مردم! من به اين پسر نادانش گفتم‌ [١] كه تو نكن كارى كه همان طورى كه پدرت رفت و شادى كردند، براى رفتن تو هم شادى بكنند. و نشنيد. و ديديد كه براى اين بيشتر شادى كردند! و حق هم همين بود؛ چرا؟ براى اينكه بين مردم پايگاه نداشت. اساس اين بود كه يك دولتى كه خيانتكار است، اين نمى‌تواند با مردم بسازد. و براى خيانتكارى‌اى كه دارد و چپاولگرى‌اى كه مى‌كند و وابستگى به بيگانگان كه دارد، اين هميشه از خودش مى‌ترسد. يك دولتِ هميشه نگران است كه مبادا اين خيانتها كه كرده است، ملت جبران‌

[١] در سخنرانى ١٣ خرداد ١٣٤٢ در مدرسه فيضيه.